Shloka 75
भीमस्य जलान्वेषणं तथा वनविश्रान्तिः
Bhīma’s Search for Water and the Forest Halt
क्षात्रेण च बलेनास्य नापश्यत् स पराजयम् | हीनं विदित्वा चात्मानं ब्राह्ेण स बलेन तु
kṣātreṇa ca balenāsya nāpaśyat sa parājayam | hīnaṃ viditvā cātmānaṃ brāhmeṇa sa balena tu |
Wika ni Vaiśaṃpāyana: Hindi nakita ni Drupada na matatalo si Droṇa sa pamamagitan lamang ng lakas-hari at lakas-digma. Nang mapagtanto niyang siya’y mababa sa kapangyarihang Brahmana—sa tindi ng tapa at sa banal na bisa—siya’y naglakbay sa ibabaw ng daigdig na may pagnanais na magtamo ng isang makapangyarihang anak, na makalalamang kay Droṇa. Samantala, isinailalim ni Droṇa sa kanyang kapangyarihan ang kahariang tinatawag na Ahicchatra sa hilagang Pañcāla.
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts kṣātra-bala (martial power) with brāhma-bala (spiritual/ascetic potency), implying that victory is not secured by force alone; insight, merit, and higher means (such as tapas and mantra) can decisively shape outcomes and political realities.
Drupada recognizes that he cannot defeat Drona through ordinary military strength and therefore seeks a powerful son as a means to overcome him; at the same time, Drona consolidates power by taking control of Ahicchatra in northern Pañcāla.