Shloka 73
Pratisarga-pravartana (How Re-Creation Proceeds) / पुनःसर्ग-प्रवर्तन
Devanagari script
तं देवदेवं जननं जनानां यज्ञात्मकं सत्यलोकप्रतिष्ठम् / वरं वराणां वरदं महेश्वरं ब्रह्माणमादिं प्रयतो नमस्ये
Transliteration
taṃ devadevaṃ jananaṃ janānāṃ yajñātmakaṃ satyalokapratiṣṭham / varaṃ varāṇāṃ varadaṃ maheśvaraṃ brahmāṇamādiṃ prayato namasye
Translation
Buong pagpipitagan akong sumasamba sa Deva ng mga deva, pinagmulan ng lahat ng nilalang, na ang diwa ay yajña at nakatatag sa Satyaloka; ang pinakamainam sa lahat, ang tagapagkaloob ng biyaya, ang Maheshvara—ang unang Brahmā.
Word by Word
tamhim
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन
devadevamgod of gods
devadevam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdeva + deva (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘of gods’ + ‘god’)
jananamprogenitor/source
jananam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjanana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; apposition
janānāmof beings/people
janānām:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootjana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी (6th), बहुवचन
yajñātmakamwhose essence is sacrifice
yajñātmakam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootyajña + ātmaka (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (‘having the nature of sacrifice’)
satyalokapratiṣṭhamestablished in Satyaloka
satyalokapratiṣṭham:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootsatya-loka + pratiṣṭha (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; सप्तमी/षष्ठी-तत्पुरुषार्थ (‘established in Satyaloka’/‘having Satyaloka as foundation’)
varamthe best/excellent one
varam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; apposition
varāṇāmof the best/boons
varāṇām:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी, बहुवचन
varadamgiver of boons
varadam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvara + da (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (‘giver of boons’)
maheśvaramthe great Lord
maheśvaram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahā + īśvara (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय (‘great lord’)
brahmāṇamBrahmā
brahmāṇam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक; ब्रह्मन्)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन (ब्रह्माणम्)
ādimthe primordial/first
ādim:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
prayataḥbeing devoted/with effort
prayataḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootpra-yata (कृदन्त-प्रातिपदिक; √yam (यम्) + kta)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past participle) — ‘disciplined/with effort’ (adverbial to speaker)
namasyeI bow to
namasye:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√nam (नम्)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, उत्तमपुरुष (1st), एकवचन