Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

Cintāmaṇi-gṛha Antara-kathana (Account of the Inner Chambers of the Cintāmaṇi Palace) — Lalitopākhyāna Context

पवर्गेण परिस्फीता षष्ठी तु जयिनी मता / यादिवर्णचतुष्कोणे सर्वैश्वर्यादिवाङ्मयी

pavargeṇa parisphītā ṣaṣṭhī tu jayinī matā / yādivarṇacatuṣkoṇe sarvaiśvaryādivāṅmayī

Sa pavarga na ganap na lumalawak, ang ikaanim ay kinikilalang Jayinī, ang Tagapagwagi. Sa apat na sulok ng titik “yā,” Siya ang anyo ng banal na Salita, na naglalaman ng lahat ng kasaganaan at kapangyarihan.

पवर्गेणby/with the pa-varga (group of letters)
पवर्गेण:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootपवर्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण) विभक्ति, एकवचन; Instrumental singular (3rd case)
परिस्फीताexpanded, fully developed
परिस्फीता:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरि√स्फी (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतकाले; Past passive participle used adjectivally
षष्ठीthe sixth (śakti/kalā/vidyā)
षष्ठी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootषष्ठी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Nominative singular
तुbut/indeed
तु:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात/पदार्थ-भेदक (particle, contrast/emphasis)
जयिनीthe victorious one
जयिनी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजयिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Nominative singular
मताis considered
मता:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√मन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि; used predicatively = 'is considered'
यादि-वर्ण-चतुष्कोणेin the four-angled figure of the yādi letters
यादि-वर्ण-चतुष्कोणे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयादि (प्रातिपदिक) + वर्ण (प्रातिपदिक) + चतुष्कोण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन; Locative singular; समासः—तत्पुरुष (यादीनां वर्णानां चतुष्कोणे)
सर्व-ऐश्वर्य-आदि-वाङ्मयीconsisting of speech embodying all sovereignty etc.
सर्व-ऐश्वर्य-आदि-वाङ्मयी:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + ऐश्वर्य (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + वाङ्मयी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Nominative singular; समासः—तत्पुरुष (सर्वैश्वर्यादि-वाङ्मयी = 'consisting of speech that is all-sovereignty etc.')