Shloka 62
महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्
Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī
Devanagari script
पूर्वादिदिशमारभ्य मुद्रा एताः प्रतिष्ठिताः / अत्यन्तसुन्दराकारा नवयौवनविह्वलाः
Transliteration
pūrvādidiśamārabhya mudrā etāḥ pratiṣṭhitāḥ / atyantasundarākārā navayauvanavihvalāḥ
Translation
Mula sa silangan at sa iba pang mga dako, ang mga mudrā na ito ay itinatag. Lubhang marikit ang anyo, nanginginig sa sigla ng bagong kabataan.
Word by Word
पूर्वादि-दिशम्the directions beginning with the east
पूर्वादि-दिशम्:
अपादान/अधिकरण (अपादानार्थे/starting point)
TypeNoun
Rootपूर्व (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक) + दिशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), द्वितीया-विभक्ति (Acc. 2), एकवचन (sg.); समासः—पूर्वादयः दिशः (पूर्वादि + दिश्)
आरभ्यstarting from
आरभ्य:
क्रियाविशेषण (अव्यय-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootआ-रभ् (धातु)
Formअव्यय; क्त्वान्त-अव्यय (gerund) from √रभ् with उपसर्ग आ-; ‘having begun/starting from’
मुद्राःthe mudrās (seals/gestures)
मुद्राः:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootमुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा-विभक्ति (Nom. 1), बहुवचन (pl.)
एताःthese
एताः:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.); सर्वनाम; विशेषणम् ‘मुद्राः’
प्रतिष्ठिताःare established/placed
प्रतिष्ठिताः:
क्रिया (कर्मणि-प्रयोग)
TypeVerb
Rootप्र-स्था (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle) from √स्था with उपसर्ग प्रति-; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा बहुवचन (agreeing with ‘मुद्राः’); कर्मणि-भावः ‘having been established/placed’
अत्यन्त-सुन्दर-आकाराःhaving exceedingly beautiful forms
अत्यन्त-सुन्दर-आकाराः:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootअत्यन्त (अव्यय/प्रातिपदिक) + सुन्दर (प्रातिपदिक) + आकार (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.); कर्मधारय-समासः—अत्यन्तं सुन्दरः आकारः यस्याः; विशेषणम् ‘मुद्राः’
नव-यौवन-विह्वलाःbewildered/enchanted by fresh youth
नव-यौवन-विह्वलाः:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootनव (प्रातिपदिक) + यौवन (प्रातिपदिक) + विह्वल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.); तत्पुरुष-समासः—नवयौवनेन विह्वलाः; विशेषणम् ‘मुद्राः’