Previous Verse
Next Verse

Shloka 91

Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”

तपः शक्त्यात्तधिया च सर्वत्राज्ञाप्रवर्त्तकः / तस्य पुत्रस्तु मातङ्गो मुद्रिणीं मन्त्रिनायिकाम्

tapaḥ śaktyāttadhiyā ca sarvatrājñāpravarttakaḥ / tasya putrastu mātaṅgo mudriṇīṃ mantrināyikām

Sa lakas ng tapas at ng kaniyang talino, pinaiiral niya ang kautusan sa lahat ng dako. Ang kaniyang anak na lalaki, si Mātaṅga, ay naglingkod kay Diyosa Mudriṇī, ang Mantriṇī na pinunong banal.

तपःby austerity
तपः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन (अर्थे: ‘तपसा’)
शक्त्यात्from power
शक्त्यात्:
Hetu/Apādāna (हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन
तत्-धियाby that intellect
तत्-धिया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् + धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (“तस्य धिया” = by that intellect)
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
सर्वत्रeverywhere
सर्वत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)
आज्ञा-प्रवर्तकःenforcer of commands
आज्ञा-प्रवर्तकः:
Samānādhikaraṇa (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootआज्ञा + प्रवर्तक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (“आज्ञां प्रवर्तयति” = one who enforces commands)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी, एकवचन; सर्वनाम
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता/विषयः)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक निपात (particle: ‘but/indeed’)
मातङ्गःMātaṅga
मातङ्गः:
Samānādhikaraṇa (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootमातङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
मुद्रिणीम्Mudriṇī (a woman named Mudriṇī)
मुद्रिणीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमुद्रिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मन्त्रि-नायिकाम्the chief ministeress/leader of ministers
मन्त्रि-नायिकाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमन्त्रिन् + नायिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः (“मन्त्रिणां नायिका” = leader of ministers / ministerial chief)