Shloka 104
चतुर्युगाख्यान (Caturyuga-Ākhyāna) — Yuga-wise Origins and Measurements of Beings
Devanagari script
एते मन्त्रकृतः सर्वे कृत्स्नशस्तान्निबोधत / भृगुः काव्यः प्रचेताश्च ऋचीको ह्यात्मवानपि
Transliteration
ete mantrakṛtaḥ sarve kṛtsnaśastānnibodhata / bhṛguḥ kāvyaḥ pracetāśca ṛcīko hyātmavānapi
Translation
Sila’y pawang mga tagapaglikha ng mga mantra—alamin nang buo, mga tagapakinig. Kabilang sina Bhṛgu, Kāvya, Pracetas, at si Ṛcīka na may matatag na diwa.
Word by Word
एतेthese
एते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
मन्त्रकृतःmakers of mantras
मन्त्रकृतः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootमन्त्र + कृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी/कर्म-तत्पुरुष: ‘मन्त्रान् करोति’/‘मन्त्रस्य कर्ता’ (makers of mantras)
सर्वेall
सर्वे:
विशेषण (adjectival)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifier of एते/मन्त्रकृतः)
कृत्स्नशस्तान्them fully (in detail)
कृत्स्नशस्तान्:
कर्म (Karma/Object)
TypeAdjective
Rootकृत्स्न + शस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन; कर्मधारय: ‘कृत्स्नं शस्तं’ = wholly praised/fully described; ‘तान्’ (understood)
निबोधतunderstand/learn
निबोधत:
क्रिया (verbal predicate)
TypeVerb
Rootनि + बुध् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), बहुवचन; परस्मैपद
भृगुःBhṛgu
भृगुः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
काव्यःKāvya (Uśanas)
काव्यः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकाव्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (भृगु-वंशज/उशनस्-सम्बन्धी नाम)
प्रचेताःPracetā
प्रचेताः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रचेतस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
समुच्चय (connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात
ऋचीकोṚcīka
ऋचीको:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootऋचीक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हिindeed/for
हि:
वाक्य-सम्बन्ध (discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formहेतौ/निश्चयार्थक-निपात (particle: indeed/for)
आत्मवान्self-possessed
आत्मवान्:
विशेषण (adjectival)
TypeAdjective
Rootआत्मवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मतुप्/वत्-प्रत्ययान्त विशेषण
अपिalso/even
अपि:
विशेषण-निपात (emphasis/addition)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक-निपात (particle: also/even)