Shloka 38
Pṛthivy-Āyāma-Vistara (Extent of the Earth) and Jambūdvīpa–Navavarṣa Description
Devanagari script
दक्षिणेन तु नीलस्य निषधस्योत्तरेम तु / उदगायेतो महाशैलो माल्यवान्नाम नामतः
Transliteration
dakṣiṇena tu nīlasya niṣadhasyottarema tu / udagāyeto mahāśailo mālyavānnāma nāmataḥ
Translation
Sa timog ng Bundok Nīla at sa hilaga ng Niṣadha, umaabot pahilaga ang isang dakilang bundok na tinatawag na Mālyavān.
Word by Word
दक्षिणेनto the south (of)
दक्षिणेन:
Karana/Directional (करण/दिशा)
TypeNoun
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/दिशा-निर्देशे (by/at the south of)
तुindeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
नीलस्यof Nīla (mountain)
नीलस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनील (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध
निषधस्यof Niṣadha (mountain)
निषधस्य:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनिषध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध
उत्तरेin the north (of it)
उत्तरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरण—‘उत्तरे (भागे/देशे)’
अपिalso
अपि:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (also/indeed)
तुindeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
उदक्northwards
उदक्:
Desha-adhikarana (देश-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउदक् (अव्यय)
Formअव्यय; दिशावाचक (northwards)
आयतःextending
आयतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Root√यम् (धातु) + क्त (कृदन्त) आयत
Formकृदन्त (past participle used adjectivally), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘विस्तीर्ण/प्रसारित’
महाशैलःthe great mountain
महाशैलः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + शैल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारय—‘महान् शैलः’
माल्यवान्Mālyavān
माल्यवान्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमाल्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; नाम (proper noun)
नामby name
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय; नामनिर्देशक (quotative/‘by name’)
नामतःas named
नामतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनामतः (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/नामवाचक (as to name)