Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 194
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
नव नागास्तु भोक्ष्यति पुरीं चंपावतीं नृपाः / मथुरां च पुरा रम्यां नागा भोक्ष्यन्ति सप्त वै
Transliteration
nava nāgāstu bhokṣyati purīṃ caṃpāvatīṃ nṛpāḥ / mathurāṃ ca purā ramyāṃ nāgā bhokṣyanti sapta vai
Translation
Siyam na haring Naga ang maghahari sa lungsod ng Champavati; at ang marikit na Mathura ay tunay na paghaharian ng pitong Naga.
Word by Word
नवnine
नव:
कर्तृविशेषण
TypeAdjective
Rootनव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्याविशेषण
नागाःNāgas (kings/serpent-people)
नागाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootनाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तुindeed/but
तु:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle: but/indeed)
भोक्ष्यन्तिwill rule/enjoy
भोक्ष्यन्ति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Root√भुज् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; अर्थ: ‘rule/enjoy’
पुरीम्the city
पुरीम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
चंपावतीम्Campāvatī
चंपावतीम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootचंपावती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; स्थाननाम (proper place-name)
नृपाःkings
नृपाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (अप्पोजिशन to नागाः)
मथुराम्Mathurā
मथुराम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootमथुरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; स्थाननाम
चand
च:
समुच्चय (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
पुराformerly/once
पुरा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time: formerly/once)
रम्याम्beautiful
रम्याम्:
कर्मविशेषण
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (to मथुराम्)
नागाःNāgas
नागाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootनाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
भोक्ष्यन्तिwill rule/enjoy
भोक्ष्यन्ति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Root√भुज् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
सप्तseven
सप्त:
कर्तृविशेषण
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्याविशेषण (to नागाः)
वैindeed
वै:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)