Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 33
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
बृहदश्वो ह्यभ्यषिञ्चत्तस्मिन्राज्ये नराधिपः / पुत्रसंक्रामितश्रीस्तु वनं राजा विवेश ह
Transliteration
bṛhadaśvo hyabhyaṣiñcattasminrājye narādhipaḥ / putrasaṃkrāmitaśrīstu vanaṃ rājā viveśa ha
Translation
Si Bṛhadaśva, ang pinuno ng mga tao, ay inabishika sa kahariang iyon. Nang mailipat ang karangalan ng paghahari sa anak, pumasok ang hari sa gubat.
Word by Word
बृहदश्वःBṛhadaśva
बृहदश्वः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबृहदश्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed/for
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), emphasis/causal
अभ्यषिञ्चत्anointed
अभ्यषिञ्चत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-√सिच् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी (locative), एकवचन; demonstrative pronoun
राज्येkingdom
राज्ये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
नराधिपःlord of men (king)
नराधिपः:
Apposition (समाधिकरण)
TypeNoun
Rootनर + अधिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नराणाम् अधिपः
पुत्रसंक्रामितश्रीः(the king) whose royal fortune had passed to his son
पुत्रसंक्रामितश्रीः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपुत्र + संक्रामित + श्री (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘whose fortune (श्री) has passed to the son’; संक्रामित = √क्रम् causative PPP
तुbut/then
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), contrast/continuation
वनम्forest
वनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
राजाthe king
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
विवेशentered
विवेश:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-√विश् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
हindeed (narrative)
ह:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formनिपात (particle), narrative marker