Shloka 19
अश्वमोचनम् (Aśvamocanam) — “The Release/Recovery of the Sacrificial Horse”
Devanagari script
प्रकाश्यमानं परितो निवातस्थप्रदीपवत् / स्वान्तप्रकाशिताशेषविज्ञानमयविग्रहम्
Transliteration
prakāśyamānaṃ parito nivātasthapradīpavat / svāntaprakāśitāśeṣavijñānamayavigraham
Translation
Nagniningning siya sa paligid na parang ilawan sa lugar na walang hangin; ang anyo niya’y katawan ng ganap na kaalamang naliliwanagan mula sa loob.
Word by Word
prakāśyamānamshining, being illuminated
prakāśyamānam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpra-√kāś (धातु) → prakāśyamāna (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (शानच्), कर्मणि-प्रयोगभाव; पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
paritaḥall around
paritaḥ:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootparitas (अव्यय)
Formअव्यय; adverb ‘around’
nivāta-stha-pradīpa-vatlike a lamp placed in a windless spot
nivāta-stha-pradīpa-vat:
Upamana (उपमान)
TypeIndeclinable
Rootnivāta (प्रातिपदिक) + stha (कृदन्त) + pradīpa (प्रातिपदिक) + vat (तद्धित)
Formतत्पुरुष-समास (‘nivāte sthitaḥ pradīpaḥ’)+वत्-तद्धित; अव्ययवत् उपमा-प्रयोग (simile)
svānta-prakāśita-aśeṣa-vijñāna-maya-vigrahamwhose form is knowledge entirely illumined within
svānta-prakāśita-aśeṣa-vijñāna-maya-vigraham:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsva (प्रातिपदिक) + anta (प्रातिपदिक) + prakāśita (कृदन्त) + aśeṣa (प्रातिपदिक) + vijñāna (प्रातिपदिक) + maya (तद्धित) + vigraha (प्रातिपदिक)
Formबहुपद-तत्पुरुष-समास; पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘whose form/body is made of (maya) complete knowledge (aśeṣa-vijñāna) illuminated by the inner self/mind (svānta)’