Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 17
Kārttavīrya–Paraśurāma-saṅgrāma-kathā
Sagara’s Inquiry and Vasiṣṭha’s Account
Devanagari script
अयं रामो महावीरो दुष्टानामन्तकारकः / कथमेतस्य हन्म्येतौ पश्यतो मृगयामृगौ
Transliteration
ayaṃ rāmo mahāvīro duṣṭānāmantakārakaḥ / kathametasya hanmyetau paśyato mṛgayāmṛgau
Translation
Ito si Rama, dakilang bayani, tagapaglipol ng masasama. Paano ko mapapatay ang dalawang usang pangaso na ito habang siya’y nakatingin?
Word by Word
अयम्this (one)
अयम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
रामःRama
रामः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
महावीरःgreat hero
महावीरः:
Karta-anvaya (कर्तृसम्बन्ध/Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootmahā + vīra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (adjective) रामस्य
दुष्टानाम्of the wicked
दुष्टानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootduṣṭa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
अन्तकारकःdestroyer (bringer of the end)
अन्तकारकः:
Karta-anvaya (कर्तृसम्बन्ध/Predicate noun)
TypeNoun
Rootanta + kāraka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘अन्तं करोति’ इति (one who causes the end)
कथम्how
कथम्:
Prashna (प्रश्न/Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रश्नार्थक क्रियाविशेषण (interrogative adverb)
एतस्यof this one (of him)
एतस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
हन्याम्may I kill
हन्याम्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
एतौthese two
एतौ:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), द्विवचन; सर्वनाम
पश्यतःwhile he is watching / of the watcher
पश्यतः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive absolute-like)
TypeVerb
Rootpaśyat (कृदन्त; √dṛś धातु)
Formवर्तमान कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; ‘पश्यतः’ = while (he) is seeing / of (him) seeing
मृगयाhunting (wild)
मृगया:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeNoun
Rootmṛgayā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘hunt/chase’ (as qualifier)
मृगौtwo deer
मृगौ:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootmṛga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), द्विवचन