Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 46
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
मिथ्यासंकल्पिनः सर्वानुद्वृत्तांश्च विवर्जयेत् / मिथ्याप्रवादी निन्दाकृत्तथा सूचकदांभिकौ
Transliteration
mithyāsaṃkalpinaḥ sarvānudvṛttāṃśca vivarjayet / mithyāpravādī nindākṛttathā sūcakadāṃbhikau
Translation
Iwasan ang lahat ng may huwad na balak at ang mga palalong lumalampas sa hangganan. Iwasan din ang sinungaling, mapanira, sumbungero, at mapagkunwari.
Word by Word
मिथ्यासंकल्पिनःthose with false intentions
मिथ्यासंकल्पिनः:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमिथ्या (अव्यय/प्रातिपदिक) + संकल्पिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष: ‘मिथ्या-संकल्पः यस्य’ → ‘one with false intentions’ (here as object plural)
सर्वान्all (of them)
सर्वान्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन; pronoun/adjective used substantively
उद्वृत्तान्insolent/arrogant
उद्वृत्तान्:
कर्म (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootउद् + वृत् (धातु) → उद्वृत्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past participle) used adjectivally: ‘arrogant/insolent’
चand
च:
समुच्चय (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction
विवर्जयेत्should avoid
विवर्जयेत्:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + वर्ज् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘should avoid/exclude’
मिथ्याप्रवादीa false speaker
मिथ्याप्रवादी:
कर्ता/विशेष्य (Listed type)
TypeNoun
Rootमिथ्या (अव्यय/प्रातिपदिक) + प्रवादिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; उपपद-तत्पुरुष: ‘मिथ्या प्रवदति’ (one who speaks falsely)
निन्दाकृत्a slanderer
निन्दाकृत्:
कर्ता/विशेष्य (Listed type)
TypeNoun
Rootनिन्दा (प्रातिपदिक) + कृ (धातु) → कृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; उपपद-तत्पुरुष/कृदन्त: ‘निन्दां करोति’ (one who slanders)
तथाlikewise
तथा:
सम्बन्ध/क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; adverb ‘likewise/also’
सूचकदांभिकौan informer and a hypocrite
सूचकदांभिकौ:
कर्ता/विशेष्य (Listed types)
TypeNoun
Rootसूचक (प्रातिपदिक) + दांभिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व: ‘सूचकः च दांभिकः च’