Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 93
Śrāddha-kalpa: Dāna-phala, Medhya/Amedhya Dravya, and Uparāga
Eclipse) Observances (श्राद्धकल्पः—दानफल-मेध्यामेध्य-उपरागविधिः
Devanagari script
मृदः पञ्चदशामेध्या हस्तादीनां विशेषतः / अतिरिक्तमृदं दद्यान्मृदन्ते त्वद्भिरेव च
Transliteration
mṛdaḥ pañcadaśāmedhyā hastādīnāṃ viśeṣataḥ / atiriktamṛdaṃ dadyānmṛdante tvadbhireva ca
Translation
Lalo na para sa mga kamay at iba pa, ang lupa ay ginagamit nang labinlimang ulit bilang panlinis. Kung kailangan, dagdagan pa, at sa huli ay banlawan sa tubig lamang.
Word by Word
मृदःclay (lumps)
मृदः:
कर्ता (Subject/topic)
TypeNoun
Rootमृद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural (as topic/subject: ‘clays’)
पञ्चदशfifteen
पञ्चदश:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपञ्चदश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्याशब्दः; here used adjectivally ‘fifteen’
अमेध्याः(for removing) impurity/uncleanness
अमेध्याः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअमेध्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural; agrees with ‘मृदः’
हस्तादीनाम्of the hands and the like
हस्तादीनाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootहस्त + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन; Genitive plural; समासः तत्पुरुषः (‘hands’ + ‘etc.’)
विशेषतःespecially
विशेषतः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootविशेषतः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण अव्यय (adverb)
अतिरिक्तadditional/extra
अतिरिक्त:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअतिरिक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Accusative singular; qualifies ‘मृदम्’
मृदम्clay
मृदम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootमृद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; Accusative singular
दद्यात्should give
दद्यात्:
क्रिया (Predicate)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; 3rd person singular optative
मृदन्तेthey cleanse (with clay)
मृदन्ते:
क्रिया (Predicate)
TypeVerb
Rootमृद् (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; 3rd person plural middle; ‘they cleanse with clay / they rub with clay’
तुbut/then
तु:
सम्बन्धसूचक (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
अद्भिःwith water
अद्भिः:
करण (Instrument)
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन; Instrumental plural (अद्भि-)
एवindeed/only
एव:
सम्बन्धसूचक (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण (emphatic particle)
चand
च:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)