Sutra 1
Devanagari script
राजव्यसनमेवममात्यः प्रतिकुर्वीत ॥ कZ_०५.६.०१ ॥
Transliteration
rājavyasanam evam amātyaḥ pratikurvīta
Translation
Sa ganitong paraan, dapat kontrahin ng isang ministro ang bisyo/kalamidad ng hari (rāja-vyasana).
Word by Word
राजव्यसनम्the king’s calamity/vicious habit (royal vice/misfortune)
राजव्यसनम्:
TypeNoun
Rootव्यस् (व्यसन) / राजन् (पूर्वपद)
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया; समासः—राज्ञः व्यसनम्
एवम्thus; in this manner
एवम्:
TypeParticle/Adverb
Rootएवम्
Formअव्यय; प्रकारवाचक
अमात्यःthe minister (royal officer)
अमात्यः:
TypeNoun
Rootअमात्य
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा
प्रतिकुर्वीतshould counteract; should remedy/prevent
प्रतिकुर्वीत:
TypeVerb
Rootकृ (करणे)
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्गः—प्रति; धातु-रूपम्—कुर्वीत (√कृ)
Entities Mentioned
A
amātya (minister)R
rājā (king)FAQs
Patterns in the ruler that endanger governance—addictions, reckless pleasures, paranoia, neglect of duties, or choices that erode security and revenue.