Sutra 15
Devanagari script
परिभवो द्रव्यनाशः पाटच्चरद्यूतकारलुब्धकगायनवादकैश्चानर्थ्यैः सम्योगः कामः ॥ कZ_०८.३.१५ ॥
Transliteration
paribhavo dravyanāśaḥ pāṭaccaradyūtakāralubdhakagāyanavādakaiś cānarthyaiḥ samyogaḥ kāmaḥ
Translation
Ang labis na pagpapakasasa sa pagnanasa ay humahantong sa (i) kahihiyan, (ii) pagkawala ng yaman, at (iii) pakikisama sa mga taong mapaminsala—mga palaboy/hamak na pagala-gala, mga sugarol, mga sakim, mga mang-aawit at mga tumutugtog ng instrumento—na nagdudulot ng kamalasan.
Word by Word
परिभवःinsult, humiliation
परिभवः:
TypeNoun
Rootपरि√भू (भू) / परिभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
द्रव्यनाशःloss/destruction of property
द्रव्यनाशः:
TypeNoun
Rootद्रव्य + नाश (नश्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
पाटच्चरrogues/highwaymen (pāṭaccaras)
पाटच्चर:
TypeNoun
Rootपाटच्चर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन (…कैः सह)
द्यूतकारgamblers
द्यूतकार:
TypeNoun
Rootद्यूत + कार (कृ)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
लुब्धकhunters
लुब्धक:
TypeNoun
Rootलुब्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
गायनsingers
गायन:
TypeNoun
Rootगायन (गै/गा)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
वादकmusicians/instrumentalists
वादक:
TypeNoun
Rootवादक (वद्/वाद)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
अनर्थ्यैःwith harmful/ruinous (persons/acts)
अनर्थ्यैः:
TypeNoun (used adjectivally)
Rootअनर्थ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-बहुवचन (अनर्थ्यैः = अनर्थ-हेतुभिः/अनर्थ-करैः)
सम्योगःassociation, company
सम्योगः:
TypeNoun
Rootसम्√युज् (युज्) / संयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
कामःdesire, sensual indulgence
कामः:
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; (इति लक्षण-वाक्ये)
Entities Mentioned
K
king/sovereign (implied)G
gamblersG
greedy courtiers/associatesE
entertainers (singers, musicians)D
disreputable wanderersFAQs
To flag predictable channels through which indulgence pulls the ruler into reputational harm, fiscal leakage, and exploitable networks.