Sutra 65
Devanagari script
स्वभूमिष्ठानामन्यतमस्य पण्यागारैरभिज्ञातान्दूतमुख्यानभीक्ष्णं प्रेषयेत् ॥ कZ_०९.६.६५ ॥
Transliteration
svabhūmiṣṭhānām anyatamasya paṇyāgārair abhijñātān dūtamukhyān abhīkṣṇaṃ preṣayet
Translation
Sa isa sa mga nakapuwesto na sa sarili niyang teritoryo, dapat siyang paulit-ulit na magpadala ng mga pangunahing sugo na kilala/nakikilala sa pamamagitan ng mga bahay-kalakal (mga komersiyal na depot at mga network ng mangangalakal).
Word by Word
स्वभूमिष्ठानाम्of those stationed in one’s own territory
स्वभूमिष्ठानाम्:
TypeNoun
Rootभूमि
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (भूमि-शब्दः स्त्री; स्थान-शब्दः नपुं), षष्ठी बहुवचनम्; स्व + भूमि + स्थान (स्वभूमि-स्थान)
अन्यतमस्यof one (of them), of some one
अन्यतमस्य:
TypePronoun/Adjective
Rootअन्यतम
Formषष्ठी एकवचनम् (पुं/नपुं); ‘of one (among them)’
पण्यागारैःby means of trading-houses/warehouses (market depots)
पण्यागारैः:
TypeNoun
Rootपण्यागार
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया बहुवचनम्; पण्य + आगार
अभिज्ञातान्known, identified
अभिज्ञातान्:
TypeParticiple
Rootअभि-ज्ञा
Formकृदन्त (क्त, past passive participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचनम्; ‘known/identified’
दूतमुख्यान्chief envoys/leading agents
दूतमुख्यान्:
TypeNoun/Adjective
Rootदूतमुख्य
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचनम्; दूत + मुख्य (‘chief among envoys/agents’)
अभीक्ष्णम्repeatedly, frequently
अभीक्ष्णम्:
TypeAdverb
Rootअभीक्ष्ण
Formअव्यय; ‘frequently, repeatedly’
प्रेषयेत्he should dispatch/send
प्रेषयेत्:
TypeVerb
Rootप्र-इष् (प्रेषयति)
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष एकवचनम्; causative stem प्रेषय- ‘should send’
Entities Mentioned
P
paṇyāgāra (trading house/warehouse)D
dūta (envoy)D
dūtamukhya (chief envoy)FAQs
Merchant networks provide local legitimacy, access, and identity verification; envoys known through them can circulate with lower suspicion and collect/shape information while sustaining pressure through repeated engagement.