Sutra 21

Devanagari script

धार्मिकं जातिकुलश्रुतवृत्तस्तवेन सम्बन्धेन पूर्वेषां त्रैकाल्योपकारानपकाराभ्यां वा सान्त्वयेत् ॥ कZ_०९.६.२१ ॥

Transliteration

dhārmikaṃ jātikulaśrutavṛttastavena sambandhena pūrveṣāṃ traikālyopakārān apakārābhyāṃ vā sāntvayet

Translation

Dapat niyang payapain/paamuhin (sāntvayet) ang taong matuwid sa pamamagitan ng papuri sa kapanganakan, angkan, pagkatuto, at asal; sa pamamagitan ng pagbanggit ng ugnayan/pakikisama; at sa pamamagitan ng pag-alaala sa mga pakinabang sa nakaraan, kasalukuyan, at hinaharap—o, kung kinakailangan, sa pamamagitan ng pagtukoy sa mga pinsala (na dapat iwasan).

Word by Word

• धार्मिकम्: righteous; based on dharma (as a conciliatory appeal)
• Type: Adjective
• Root: धर्म
• Form: विशेषण; नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया (कर्मपद)

• जाति: by (appeal to) birth/caste/lineage-group
• Type: Noun
• Root: जाति
• Form: स्त्रीलिङ्ग; एकवचन; तृतीया (हेतु/आधार)

• कुल: by (appeal to) family/clan
• Type: Noun
• Root: कुल
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; तृतीया

• श्रुत: by (appeal to) learning/what has been heard (education, reputation for learning)
• Type: Noun (verbal noun/ppp used substantively)
• Root: श्रु (क्त) → श्रुत
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; तृतीया

• वृत्त: by (appeal to) conduct/character
• Type: Noun (verbal noun/ppp used substantively)
• Root: वृत् (क्त) → वृत्त
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; तृतीया

• स्तवेन: by praise/eulogy
• Type: Noun
• Root: स्तव
• Form: पुंलिङ्ग; एकवचन; तृतीया

• सम्बन्धेन: by relationship/connection
• Type: Noun
• Root: सम्बन्ध
• Form: पुंलिङ्ग; एकवचन; तृतीया

• पूर्वेषाम्: of the former people/ancestors/earlier ones
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: पूर्व
• Form: पुंलिङ्ग; बहुवचन; षष्ठी (सम्बन्ध)

• त्रैकाल्य: of the three times (past, present, future)
• Type: Noun
• Root: त्रैकाल्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; (समासपूर्वपद; उपकारान्/अपकारान् विशेषयति)

• उपकारान्: benefits, services, favors
• Type: Noun
• Root: उपकार
• Form: पुंलिङ्ग; बहुवचन; द्वितीया (कर्म)

• अपकाराभ्याम्: by (mentioning) harms/injuries (done)
• Type: Noun
• Root: अपकार
• Form: पुंलिङ्ग; द्विवचन; तृतीया (सह/साधन); उपकारान् इति सह द्वन्द्वार्थे ‘उपकारान् अपकाराभ्याम्’ (लक्षण/हेतु)

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: विकल्पार्थक अव्यय

• सान्त्वयेत्: he should conciliate / pacify
• Type: Verb
• Root: सान्त्वय् (causative of √सान्त्व/√सान्त्व् from √सम्+त्व?; denominative from सान्त्व)
• Form: लोट्/विधिलिङ्-प्रयोग (आज्ञा/विधि); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन

Entities Mentioned

• dhārmika (principled actor)

More Details

FAQs

How does Kautilya recommend persuading a 'dhārmika' (principled) actor?

Use honor- and legitimacy-based appeals (praise of lineage/learning/conduct), strengthen relational ties, and frame cooperation as beneficial across time; only secondarily invoke harms to be avoided.