Adhyaya 60

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये अधिवासनं नाम ऊनषष्टितमो ऽध्यायः अथ षष्टितमोध्यायः वासुदेवप्रतिष्ठादिविधिः भगवानुवाच पिण्डिकास्थापनार्थन्तु गर्भागारं तु सप्तधा विभजेद् ब्रह्मभागे तु प्रतिमां स्थापयेद् बुधः

Sa gayon, sa Agni Purāṇa—ang sinaunang Mahāpurāṇa—nagtatapos ang ika-59 na kabanata na tinatawag na “Adhivāsana” (ritwal ng paunang panunuluyan/paglalagak ng bisa). Ngayon ay nagsisimula ang ika-60 kabanata: “Ang pamamaraan ng pag-install (pratiṣṭhā) kay Vāsudeva at mga kaugnay na ritwal.” Winika ng Mapalad na Panginoon: “Upang mailagay ang piṇḍikā (batayang pedestal), hatiin ang garbhagṛha (santuwaryo) sa pitong bahagi; at sa ‘bahaging Brahmā’ (pinakasentrong banal), iluklok ng marunong ang pratimā (banal na larawan).”

Verse 2

देवमनुषपैशाचभागेषु न कदाचन ब्रह्मभागं परित्यज्य किञ्चिदाश्रित्य चाण्डज

O isinilang sa itlog, sa paglalaan ng mga bahagi para sa mga diyos, tao, at mga piśāca (espiritu), huwag kailanman talikuran ang bahaging ukol sa Brahman (bahaging Brahmā/Brāhmaṇa). Sa halip, laging magtabi ng anuman bilang paggalang at pag-asa sa bahaging iyon.

Verse 3

देवमानुषभागाभ्यां स्थाप्या यत्नात्तु पिण्डिका नपुंसककशिलायान्तु रत्नन्यासं समाचरेत्

Sa maingat na pagsisikap, dapat itatag ang piṇḍikā (bukol na patungan) ayon sa bahagi ng banal at bahagi ng tao, ibig sabihin, sa itinakdang paghahating proporsyonal. At kung ang bato ay “neuter” (hindi matukoy ang kasarian), nararapat na isagawa nang wasto ang ritwal ng paglalagak ng mga hiyas (ratna-nyāsa).

Verse 4

नारसिंहेन हुत्वा रत्नन्यासं च तेन वै चतस्रः स्थापयेच्च गा इति ग, घ, ङ, चिह्नितपुस्तकत्रयपठः घोषयेच्च ततो मखे इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः स्थापयेदाशु पिण्डिकामिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः वर्णन्यासमिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः व्रीहीन् रत्नांस्त्रिधातूंश् च लोहादींश् चन्दनादिकान्

Matapos maghandog ng mga oblation sa pamamagitan ng Narasiṃha (mantra/ritwal), sa mismong ritwal na iyon ay isagawa ang paglalagak ng mga hiyas (ratna-nyāsa). Pagkaraan, itatag ang apat na dako/puwesto sa pagbigkas ng “gā”. Pagkatapos nito, sa makha (hain na sakripisyo) ay gawin ang itinakdang pagpapahayag; agad na ilagay ang piṇḍikā; at isagawa ang varṇa-nyāsa, ang paglalagay ng mga pantig/titik. (Ihanda/ialay) ang mga butil ng bigas, mga hiyas, ang tatlong metal/haluang-metal (tridhātu), mga metal na nagsisimula sa bakal, at sandalwood at mga katulad na sangkap.

Verse 5

पूर्वादिनवगर्तेषु न्यसेन् मध्ये यथारुचि अथ चेन्द्रादिमन्त्रैश् च गर्तो गुग्गुलुनावृतः

Sa siyam na hukay na nagsisimula sa silangan, ilagay ang (mga handog/paglalagak), at ayusin ang gitnang hukay ayon sa nais. Pagkatapos, sa pamamagitan ng mga mantra na nagsisimula kay Indra at iba pa, ang hukay ay takpan o palibutan ng guggulu (mabangong dagta) bilang pang-usok o ritwal na balot.

Verse 6

रत्नन्यासविधिं कृत्वा प्रतिमामालभेद्गुरुः सशलाकैर् दर्भपुञ्जैश् च सहदेवैः समन्वितैः

Matapos maisagawa ang itinakdang paraan ng paglalagak ng mga hiyas (ratna-nyāsa), dapat simulan ng guru ang ritwal na paghawak at pagpapabanal sa pratimā (larawan/anyo ng diyos), na may kasamang mga karayom o pin na pang-ritwal (śalākā) at mga bungkos ng damong darbha, kasama rin ang (pag-anyaya sa) mga kasamang diyos (sahadeva).

Verse 7

सवाह्यन्तैश् च संस्कृत्य पञ्चगव्येन शोधयेत् प्रोक्षयेद्दर्भतोयेन नदीतीर्थोदकेन च

Pagkatapos ihanda nang wasto sa pamamagitan ng mga itinakdang pantulong na ritwal (vāhyanta), linisin at dalisayin sa pañcagavya. Pagkaraan, wisikan ng tubig na pinabanal sa pamamagitan ng damong darbha, at gayundin ng tubig mula sa ilog o mula sa isang banal na tawiran (tīrtha).

Verse 8

होमार्थे खण्डिलं कुर्यात् सिकताभिः समन्ततः सार्धहस्तप्रमाणं तु चतुरस्रं सुशोभनं

Para sa pagsasagawa ng homa, dapat ihanda ang khaṇḍila (lupang/puwang ng altar ng homa) at ikalat ang buhangin sa paligid; sukat nito ay isa’t kalahating hasta at dapat maging maayos at magandang parisukat.

Verse 9

अष्टदिक्षु यथान्यासं कलशानपि विन्यसेत् पूर्वाद्यानष्टवर्णेन अग्निमानीय संस्कृतं

Dapat ay ayusin ang mga kalaśa (mga banga/sisidlang pang-ritwal) ayon sa itinakda sa walong direksiyon; saka, mula sa Silangan, ipasok ang pinabanal na apoy, na inaanyayahan sa pamamagitan ng mantrang may walong pantig.

Verse 10

त्वमग्नेद्युभिरिति गायत्र्या समिधो हुनेत् अष्टार्णेनाष्टशतकं आज्यं पूर्णां प्रदापयेत्

Sa pagbigkas ng Gāyatrī na nagsisimula sa “tvam agne dyubhiḥ …”, ihandog ang mga samidh (mga patpat na panggatong) sa apoy. Pagkaraan, sa mantrang may walong pantig, maghandog ng walong daang alay ng ājya (ghee), at sa huli ay isagawa ang pūrṇāhuti, ang ganap na pangwakas na alay.

Verse 11

शान्त्युदकं आम्रपत्रैः मूलेन शतमन्त्रितं सिञ्चेद्देवस्य तन्मूर्ध्नि श्रीश् च ते ह्य् अनया ऋचा

Gamit ang mga dahon ng mangga, iwisik sa ulo ng diyos ang tubig na pampayapa (śānty-udaka) na pinalakas nang sandaang ulit sa Mūla-mantra, habang binibigkas: “Nawa’y mapasaiyo ang Śrī (kasaganaan)—tunay nga—sa pamamagitan ng Ṛc (banal na taludtod) na ito.”

Verse 12

ब्रह्मयानेन चोद्धृत्य उत्तिष्ठ ब्रह्मणस्पते तद्विष्णोरिति मन्त्रेण प्रासादाभिमुखं नयेत्

Matapos iangat (ang banal na bagay/diyos) sa brahma-yāna (sasakyang/kiyod ni Brahma), bigkasin: “Bumangon, O Brahmaṇaspati, Panginoon ng Brahman”; at sa mantrang nagsisimula sa “tad viṣṇoḥ …”, akayin ito na nakaharap patungo sa templo.

Verse 13

शिविकायां हरिं स्थाप्य भ्रामयीत पुरादिकं गीतवेदादिशब्दैश् च प्रासादद्वारि धारयेत्

Matapos iluklok si Hari sa palankin (śivikā), dapat Siyang iparada sa pag-ikot sa lungsod at mga karatig; na may kasabay na awit, pagbigkas ng Veda, at iba pang tunog, at saka ilagay (ang palankin/anyo) sa pintuan ng templo.

Verse 14

इतपुस्तकत्रयपाठः अष्टान्तेनाष्टशतकमिति ख, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः शान्त्युदकमाज्यपात्रैर् इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ब्रह्मपात्रेणेति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः गीतवाद्यादिशब्दैश् च इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः स्त्रीभिर्विप्रैर् मङ्गलाष्टघटैः संस्नापयेद्धरिं ततो गन्धादिनाभ्यर्च्य मूलमन्त्रेण देशिकः

(May mga pagbasa sa ilang manuskrito: “sa huling walong pantig upang maging 108”; “gamit ang mga sisidlan ng tubig-pampayapa at ghee”; “gamit ang sisidlang brahma”; at “na may kasabay na tunog ng awit at mga instrumento”.) Pagkaraan, kasama ang mga babae at mga brāhmaṇa, gamit ang mapalad na hanay ng walong palayok (aṣṭa-maṅgala ghaṭa), dapat paliguan si Hari sa abhiṣeka. Pagkatapos nito, ang gurong tagapagpaganap (deśika) ay dapat sumamba sa Kanya sa pamamagitan ng sandalpaste at iba pang handog, habang binibigkas ang mūlamantra (ugat na mantra).

Verse 15

अतो देवेति वस्त्राद्यमष्टाङ्गार्घ्यं निवेद्य च स्थिरे लग्ने पिण्डिकायां देवस्य त्वेति धारयेत्

Pagkatapos, sa pagbigkas ng mantrang nagsisimula sa “ato deve…”, ialay ang kasuotan at iba pa, at iharap ang walong-bahaging arghya (aṣṭāṅgārghya). Sa lagna na matatag at mapalad, itatag ito sa piṇḍikā (pedestal) habang binibigkas ang “devasya tvam…”.

Verse 16

ॐ त्रैलोक्यविक्रान्ताय नमस्तेस्तु त्रिविक्रम संस्थ्याप्य पिण्डिकायान्तु स्थिरं कुर्याद्विचक्षणः

“Oṃ. Pagpupugay sa Iyo, Trivikrama, ang lumakbay sa tatlong daigdig.” Matapos maitatag nang wasto, ang maingat na nagsasagawa ay dapat gawing matibay at matatag ito sa ibabaw ng piṇḍikā (pedestal).

Verse 17

ध्रुवा द्यौरिति मन्त्रेण विश्वतश् चक्षुरित्यपि पञ्चगव्येन संस्नाप्य क्षाल्य गन्धदकेन च

Sa pamamagitan ng mantrang “dhruvā dyauḥ” at gayundin ng “viśvataś cakṣuḥ”, dapat paliguan sa pañcagavya; saka banlawan, at sa huli ay linisin pa gamit ang mabangong tubig.

Verse 18

पूजयेत् सकलीकृत्य साङ्गं सावरणं हरिं ध्यायेत् स्वं तस्य मूर्तिन्तु पृथिवी तस्य पीठिका

Matapos ayusin ang pagsamba nang ganap, sambahin si Hari kasama ang Kanyang mga sangkap at ang mga pabalot na saklaw (āvaraṇa). Magnilay na ang sariling anyo ay Kanyang pagkakatawang-tao; at ang Daigdig mismo ang Kanyang luklukan (pīṭhikā).

Verse 19

कल्पयेद्विग्रहं तस्य तैजसैः परमाणुभिः जीवमावाहयिष्यामि पञ्चविंशतितत्त्वगं

Likhaing anyo ang Kanyang larawan (vigraha) mula sa maningning na maseselang butil. (Pagkaraan, ipahayag ng tagapaghandog:) “Aanyayahan ko (āvāhana) ang buhay na presensya (jīva) na binubuo ng dalawampu’t limang prinsipyo (tattva).”

Verse 20

चैतन्यं परमानन्दं जाग्रत्स्वप्नविवर्जितं देहेन्द्रियमनोबुद्धिप्राणाहङ्कारवर्जितं

Ito ang dalisay na kamalayan (caitanya), ang sukdulang kaligayahan; lampas sa kalagayang gising at panaginip; walang katawan, pandama, isip, talino, hininga-buhay (prāṇa), at pagkamakasarili (ahaṅkāra).

Verse 21

ब्रह्मादिस्तम्बपर्यन्तं हृदयेषु व्यवस्थितं हृदयात् प्रतिमाविम्बे स्थिरो भव परेश्वर

O Kataas-taasang Panginoon, na nananahan sa mga puso ng lahat ng nilalang—mula kay Brahmā hanggang sa isang hibla ng damo—maging matatag Ka, matapos tawagin mula sa puso tungo sa nasasalaming presensya sa loob ng larawang ito.

Verse 22

सजीवं कुरु बिम्बं त्वं सवाह्याभ्यन्तरस्थितः अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो देहोपाधिषु संस्थितः

Gawin Mong may-buhay ang bimba (larawan), sapagkat Ikaw ay naroroon sa labas at sa loob. Ang Puruṣa ay kasinlaki ng hinlalaki at nananahan sa mga upādhi, ang mga hanggahang idinudulot ng katawan.

Verse 23

ज्योतिर्ज्ञानं परं ब्रह्म एकमेवाद्वितीयकं सजीवीकरणं कृत्वा प्रणवेन निबोधयेत्

Ang Kataas-taasang Brahman ay ang mismong maliwanag na kamalayan—ang kaalaman; iisa lamang, walang pangalawa. Matapos itong ‘buhayin’ at gawing ganap na nararanasan sa loob ng sarili, dapat itong matanto sa pamamagitan ng Pranava (Oṃ).

Verse 24

सान्निध्यकरणन्नाम हृदयं स्पृश्य वै जपेत् सूक्तन्तु पौरुषं ध्यायन् इदं गुह्यमनुं जपेत्

Hawakan ang puso at bigkasin sa japa ang pusong-mantra na tinatawag na “Sānnidhya-karaṇa,” ang ritwal na nagdudulot ng banal na pagdalo. At habang nagmumuni sa Pauruṣa Sūkta, bigkasin sa japa ang lihim na pormulang-mantra na ito.

Verse 25

नमस्तेस्तु सुरेशाय सन्तोषविभवात्मने मङ्गलाष्टघटे इति ख, ग, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः ज्ञानविज्ञानरूपाय ब्रह्मतेजोनुयायिने

Pagpupugay sa Iyo, O Panginoon ng mga diyos—na ang kasaganaan mula sa kasiyahan at pagkakuntento ang mismong likas na anyo. Ikaw ang anyo ng kaalaman at ganap na pag-unawa, at laging kaayon ng ningning ng Brahman.

Verse 26

गुणातिक्रान्तवेशाय पुरुषाय महात्मने अक्षयाय पुराणाय विष्णो सन्निहितो भव

O Viṣṇu—na lumalampas sa mga guṇa, ang Kataas-taasang Puruṣa, ang Dakilang Sarili, ang Di-nasisira at ang Sinauna—maging naririto Ka, sa aming harapan.

Verse 27

यच्च ते परमं तत्त्वं यच्च ज्ञानमयं वपुः तत् सर्वमेकतो लीनमस्मिन्देहे विबुध्यतां

At anuman ang Iyong kataas-taasang katotohanan, at anuman ang Iyong anyong binubuo ng kaalaman—maunawaan nang malinaw na ang lahat ng iyon, bilang isang kabuuan, ay nalusaw at nagsanib sa mismong katawang ito.

Verse 28

आत्मानं सन्निधीकृत्य ब्रह्मादिपरिवारकान् स्वनाम्ना स्थापयेदन्यानायुधान् स्वमुद्रया

Matapos ilapit at itatag ang sarili sa banal na pagdalo (ritwal na pagkakakilanlan), dapat iluklok si Brahmā at ang iba pang mga diyos na kasama; at iluklok din ang iba pang mga sandatang banal sa pagbigkas ng kani-kanilang pangalan at sa paggamit ng itinakdang mudrā (selyong-kamay).

Verse 29

यात्रावर्षादिकं दृष्ट्वा ज्ञेयः सन्निहितो हरिः नत्वा स्तुत्वा स्तवाद्यैश् च जप्त्वा चाष्टाक्षरादिकं

Kapag nakita ang mga palatandaan gaya ng prusisyon (yātrā) at ang seremonyal na pag-ulan ng handog, dapat maunawaan na naroon si Hari (Viṣṇu). Pagkatapos yumukod at magpuri sa pamamagitan ng mga stotra at iba pa, dapat ding mag-japa ng mantrang walong pantig (aṣṭākṣara) at ng mga kaugnay na mantra ni Viṣṇu.

Verse 30

चण्डप्रचण्डौ द्वारस्थौ निर्गत्याभ्यर्चयेद्गुरुः अग्निमण्डपमासाद्य गरुडं स्थाप्य पूजयेत्

Ang gurong tagapagpaganap ng ritwal, paglabas, ay dapat sumamba kina Caṇḍa at Pracaṇḍa na nakatayo sa pintuan. Pagkaraan, pagdating sa pabilion ng apoy (agni-maṇḍapa), iluklok si Garuḍa at isagawa ang kanyang pagsamba.

Verse 31

दिगीशान् दिशि देवांश् च स्थाप्य सम्पूज्य देशिकः विश्वक्सेनं तु संस्थाप्य शङ्खचक्रादि पूजयेत्

Matapos iluklok ang mga panginoon ng mga direksiyon at ang mga diyos sa kani-kanilang dako at sambahin nang wasto, ang preseptor na tagapagpaganap ay dapat iluklok si Viśvaksena at sambahin ang śaṅkha (kabibe), cakra (diskus), at iba pang mga sagisag/kagamitang kasama.

Verse 32

सर्वपार्षदकेभ्यश् च बलिं भूतेभ्य अर्चयेत् परमवस्त्रसुवर्णादि गुरवे दक्षिणां ददेत्

At dapat maghandog ng bali (ritwal na alay na pagkain) sa lahat ng mga nilalang na kasama; at sambahin din ang mga bhūta (mga espiritung elemental). Sa guru, dapat magbigay ng dakṣiṇā na binubuo ng mararangyang kasuotan, ginto, at iba pang katulad.

Verse 33

यागोपयोगिद्रव्याद्यमाचार्याय नरोर्पयेत् आचार्यदक्षिणार्धन्तु ऋत्विग्भ्यो दक्षिणां ददेत्

Dapat ihandog ng tao sa ācārya na namumuno sa yajña ang mga sangkap at iba pang kagamitang ginamit sa handog. Subalit kalahati ng dakṣiṇā (gantimpala) ng guro ay dapat ibigay bilang bayad-ritwal sa mga ṛtvij, ang mga paring nagsasagawa.

Verse 34

अन्येभ्यो दक्षिणां दद्याद्भोजयेद् ब्राह्मणांस्ततः अवारितान् फलान् दद्याद्यजमानाय वै गुरुः

Dapat siyang magbigay ng dakṣiṇā sa iba pa, at pagkatapos ay magpakain sa mga Brāhmaṇa. Ang gurung pari ay dapat ding magbigay sa yajamāna ng mga “bunga” (kinalabasan/kapalit) na hindi ipinagkait, yaong nararapat at walang hadlang.

Verse 35

विष्णुं नयेत् प्रतिष्ठाता चात्मना सकलं कुलं य इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः यच्च ते परमं गुह्यमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः यात्रावर्षादिकं कृत्वेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अवारितफलमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः प्रतिष्ठाकृदिति ख, ग, घ, ङ, चिह्नितपुस्तकचतुष्टयपाठः सर्वेषामेव देवानामेष साधारणो विधिः मूलमन्त्राः पृथक्तेषां शेषं कार्यं समानकं

Ang nagtatatag ng paglalagak (pratiṣṭhātā) ay dapat umakay sa (diyos) bilang si Viṣṇu; sa gawaing iyon, sa pamamagitan ng sarili niya, nadadala rin niya (nalilinis at naiaangat) ang buong angkan. Ito ang pangkalahatang tuntunin sa paglalagak ng lahat ng mga diyos: magkakaiba ang kani-kanilang mūla-mantra (ugat na mantra), ngunit ang natitirang mga gawaing ritwal ay isinasagawa sa iisang paraan.