Adhyaya 45

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये प्रतिमालक्षणं नाम चतुश् चत्वारिंशोध्यायः अथ पञ्चचत्वारिंशोध्यायः पिण्डिकालक्षणकथनं भगवानुवाच पिण्डिकालक्षणं वक्ष्ये दैर्घ्येण प्रतिमासमा उच्छ्रायं प्रतिमार्धन्तु चतुःषष्टिपुटां च ताम्

Sa gayon nagtatapos ang ika-44 na kabanata ng Agni Purāṇa, na pinamagatang “Mga Katangian ng mga Imahen (Mga Tuntuning Ikonograpiko).” Ngayon nagsisimula ang ika-45 kabanata: “Paglalarawan ng mga Katangian ng Piṇḍikā (pedestal/plataporma).” Wika ng Mapalad na Panginoon: “Ipapaliwanag ko ang mga palatandaang naglalarawan sa piṇḍikā. Sa haba, dapat itong kapantay ng imahen; sa taas, kalahati ng imahen; at dapat itong itayo sa animnapu’t apat na patong (puṭa).”

Verse 2

त्यक्त्वा पङ्क्तिद्वयं चाधस्तदूर्ध्वं यत्तु कोष्ठकम् सार्धाङ्गुलं तथायाममिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः मणिविद्याधराविति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः चतुःषष्टिपदामिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः समन्तादुभयोः पार्श्वे अन्तस्थं परिमार्जयेत्

Pag-iwan ng dalawang linya sa ibaba at dalawang linya sa itaas na walang sulat, ang kahong-sulatan na may guhit (koṣṭhaka) ay gawin na may taas na isa’t kalahating lapad ng daliri; at sa magkabilang panig, sa palibot, maingat na pakinisin at linisin ang puwang sa pagitan (mga panloob na gilid at siwang). (May mga baryanteng pagbasa sa mga minarkahang manuskrito.)

Verse 3

ऊर्ध्वं पङ्ग्क्तिद्वयं त्यक्त्वा अधस्ताद् यत्तु कोष्ठकम् अन्तः सम्मार्जयेत् यत्नात् पार्श्वयोरुभयोः समम्

Pag-iwan ng dalawang linya sa itaas, ang kahon (koṣṭhaka) na nasa ibaba ay dapat walisin at linisin mula sa loob nang maingat; gawin ito nang may pagsisikap at pantay sa magkabilang panig.

Verse 4

तयोर्मध्यगतौ तत्र चतुष्कौ मार्जयेत्ततः चतुर्धा भाजयित्वा तु ऊर्ध्वपङ्क्तिद्वयं बुधः

Doon, matapos alisin ang dalawang pangkat na tig-aapat na nasa gitna ng dalawang (linya), ang marunong ay dapat hatiin ang pares ng mga linya sa itaas sa apat na bahagi.

Verse 5

मेखला भागमात्रा स्यात् खातं तस्यार्धमानतः भागं भागं परित्यज्य पार्श्वयोरुभयोः समं

Ang sinturong-banda (mekhalā) ay dapat sukat na isang ‘bahagi’; ang hukay/kanal (khāta) ay gawin na kalahati ng sukat na iyon. Mag-iwan ng bahagi sa bawat gilid at panatilihing pantay sa magkabilang panig.

Verse 6

दत्वा चैकं पदं वाह्ये प्रमाणं कारयेद् बुधः त्रिभागेण च भागस्याग्रे स्यात्तोयविनिर्गमः

Pagkatapos maglaan ng isang pada sa panlabas na panig, ang marunong ay dapat magtatag ng mga sukat; at sa unahan ng bahaging iyon, ang labasan ng tubig ay gawin sa isang-katlo (ng paghahati).

Verse 7

नानाप्रकारभेदेन भद्रेयं पिण्डिका शुभा अष्टताला तु कर्तव्या देवी लक्ष्मीस्तया स्त्रियः

O mapalad na giliw, ang pinagpalang piṇḍikā na handog na ito ay dapat hubugin sa iba’t ibang anyo; gawin ito ayon sa sukat na walong tāla. Sa pamamagitan ng ritwal/sukat na iyon, ipinagkakaloob ng Diyosa Lakṣmī ang kagandahang‑palad sa mga babae.

Verse 8

भ्रुवौ यवाधिके कार्ये यवहीना तु नासिका गोलकेनाधिकं वक्त्रमूर्ध्वं तिर्यग्विवर्जितं

Ang mga kilay ay dapat gawing mas malaki ng isang yava (sukat na gaya ng butil ng sebada), samantalang ang ilong ay mas maliit ng isang yava. Ang mukha ay palakihin ng isang gola (bilugang sukat) at itaas ang pagkakaharap, iwasan ang anumang pagkakiling sa gilid.

Verse 9

आयते नयने कार्ये त्रिभागोनैर् यवैस्त्रिभिः तदर्धेन तु वैपुल्यं नेत्रयोः परिकल्पयेत्

Kapag ang mga mata ay gagawing pahaba, hubugin ang haba sa tatlong yava ngunit bawasan ng isang‑katlo; at sa kalahati ng sukat na iyon, itakda ang lapad ng mga mata.

Verse 10

कर्णपाशो धिकः कार्यः सृक्कणीसमसूत्रतः नम्रं कलाविहीनन्तु कुर्यादंशद्वयं तथा

Ang karṇapāśa, ang loop/palamuti sa tainga, ay dapat gawing bahagyang mas malaki at ihanay sa iisang gabay na guhit na kaayon ng mga sulok ng bibig (sṛkkaṇī). Gawin din itong banayad ang bagsak, walang idinagdag na ‘kalā’ (dagdag na paghahating palamuti), hanggang sa dalawang bahagi (aṃśa-dvaya).

Verse 11

ग्रीवा सार्धकला कार्या तद्विस्तारोपशोभिता नेत्रं विना तु विस्तारौ ऊरू जानू च पिण्डिका

Ang leeg ay dapat gawin sa sukat na isa’t kalahating kalā, at pagandahin sa nararapat na lapad nito. Maliban sa sukat ng mata, itakda ang mga sukat ng lapad para sa mga hita, tuhod, at binti/guya (piṇḍikā).

Verse 12

अङ्घ्रिपृष्ठौ स्फिचौ कट्यां यथाभागं प्रकल्पयेत् सप्तांशोनास् तथाङ्गुल्यो दीर्घं विष्कम्भनाहतं

Dapat itakda nang ayon sa wastong bahagi ang likod ng mga paa, ang puwitan, at ang baywang. Gayundin, ang kabuuang haba ay itinatakda ayon sa sukat ng lapad na viṣkambha, at ang mga yunit na aṅgula (sukat ng daliri) ay binabawasan ng pitong bahagi.

Verse 13

नेत्रैकवर्जितायामा जङ्घोरू च तथा कटिः मध्यपार्श्वं च तद्वृत्तं घनं पीनं कुचद्वयं

Ang mga sukat ng kanyang katawan—maliban lamang sa mga mata—ay mahahaba at maayos ang hubog; ang mga binti at hita, gayundin ang baywang; ang gitna ng mga tagiliran ay bilugan; at ang kanyang dalawang dibdib ay siksik, matatag, at hitik.

Verse 15

तत्रेयमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः तालमात्रौ स्तनौ कर्यौ कटिः सार्धकलाधिका लक्ष्म शेषं पुरावत्स्यात् दक्षिणे चामुबुजं करे

Dito (ang pagbasa) ay ganito—ayon sa baryanteng nakatala sa minarkahang manuskrito: ang dalawang dibdib ay dapat gawing may sukat na isang tāla; ang baywang ay dapat na may dagdag na isa’t kalahating kalā. Ang iba pang sukat ay manatili gaya ng naunang sinabi; at sa kanang kamay ay nararapat ding may isang lotus.

Verse 16

वामे वित्त्वं स्त्रियौ पार्श्वे शुभे चामरहस्तके दीर्घघोणस्तु गरुडश् चक्राङ्गाद्यानथो वदे

Sa kaliwa ay ang pagsasakatawan ng kayamanan; sa magkabilang gilid ay dalawang mapalad na babae na may hawak na chāmara (pamaspas na pangtaboy-langgam). Si Garuḍa, na may mahabang tuka, ang inilalarawang sasakyan; at pagkatapos ay ilalarawan ko ang cakra at iba pang sagisag.