Adhyaya 43

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये प्रासादलक्षणं नाम द्वाचत्त्वारिंशो ऽध्यायः अथ त्रिचत्वारिंशो ऽध्यायः प्रासाददेवतास्थापनं भगवानुवाच प्रासादे देवताः स्थाप्या वक्ष्ये ब्रह्मन् शृणुष्व मे पञ्चायतमध्ये तु वासुदेवं निवेशयेत्

Sa gayon, sa Ādi‑Mahāpurāṇa, ang Āgneyā (Agni Purāṇa), nagtatapos ang ika‑42 kabanata na tinatawag na “Mga Katangian ng Prāsāda (Templo).” Ngayon ay nagsisimula ang ika‑43 kabanata: “Paglalagay ng mga Diyos sa Templo.” Sinabi ng Bhagavān: “Ang mga diyos ay dapat itatag sa prāsāda; ipaliliwanag ko ang paraan. O Brahmin, pakinggan mo ako. Sa gitna ng ayos na pañcāyatana, itatag si Vāsudeva.”

Verse 2

वामनं नृहरिञ्चाश्वशीर्षं तद्वञ्च शूकरं आग्नेये नैरृते चैव वायव्ये चेशगोचरे

Sa timog‑silangan (bahagi ni Agni) ilagay/pagnilayan si Vāmana; sa timog‑kanluran (bahagi ni Nirṛti) si Nṛhari (Narasiṃha); sa hilagang‑kanluran (bahagi ni Vāyu) si Aśvaśīrṣa (Hayagrīva, “may ulong kabayo”); at gayundin si Śūkara (Varāha) sa saklaw ni Īśa (panig ng Īśāna).

Verse 3

अथ नारायणं मध्ये आग्नेय्यामम्बिकां न्यसेत् नैरृत्यां भास्करं वायौ ब्रह्माणं लिङ्गमीशके

Pagkatapos ay itatag si Nārāyaṇa sa gitna; sa timog‑silangan (Āgneyī) ilagay si Ambikā; sa timog‑kanluran (Nairṛtī) ilagay si Bhāskara (Araw); sa hilagang‑kanluran (panig ni Vāyu) ilagay si Brahmā; at sa hilagang‑silangan (Īśāna) ilagay ang Liṅga (ni Śiva).

Verse 4

अथवा रुद्ररूपन्तु अथवा नवधामसु वासुदेवं न्यसेन्मध्ये पूर्वादौ वामवामकान्

O kaya’y maaaring iluklok (ang diyos) sa anyong Rudra; o sa loob ng siyam na dambanang-lunan (navadhāma), ilagay si Vāsudeva sa gitna, at mula sa silangan ay iluklok nang sunod-sunod sa kaliwa (pabaligtad sa ikot ng orasan).

Verse 5

इन्द्रादीन् लोकपालांश् च अथवा नवधामसु पञ्चायतनकं कुर्यात् मध्ये तु पुरुषोत्तमं

Dapat iluklok (sa pagsamba) si Indra at ang iba pang mga Lokapāla; o sa siyam na banal na lunan (navadhāma), itatag ang Pañcāyatana (ayusang limang dambana), at ilagay si Purushottama (Viṣṇu) sa gitna.

Verse 6

लक्ष्मीवैश्रवणौ पूर्वं दक्षे मातृगणं न्यसेत् स्कन्दं गणेशमीशानं सूर्यादीन् पश्चिमे ग्रहान्

Una, ilagay si Lakṣmī at si Vaiśravaṇa sa silangan; sa kanan (timog) ay iluklok ang pangkat ng mga Inang-Diyosa (Mātṛ-gaṇa); pagkatapos ay si Skanda, si Gaṇeśa, at si Īśāna; at sa kanluran, ilagay ang mga planeta, simula sa Araw.

Verse 7

उत्तरे दश मत्स्यादीनाग्नेय्यां चण्डिकां तथा नैरृत्यामम्बिकां स्थाप्य वायव्ये तु सरस्वतीं

Sa hilaga, ilagay ang sampung (anyo) na nagsisimula kay Matsya; sa timog-silangan, ilagay si Caṇḍikā; gayundin sa timog-kanluran, matapos iluklok si Ambikā, ilagay si Sarasvatī sa hilagang-kanluran.

Verse 8

पद्मामैशे वासुदेवं मध्ये नारायणञ्च वा त्रयोदशालये मध्ये विश्वरूपं न्यसेद्धरिं

Sa luklukang-lotus (padmāsana) ilagay si Vāsudeva sa gitna—o si Nārāyaṇa. Sa ayusang labintatlong dambana, iluklok si Hari bilang Viśvarūpa sa pinakagitna.

Verse 9

पूर्वादौ केशवादीन् वा अन्यधामस्वयं हरिं मृण्मयी दारुघटिता लोहजा रत्नजा तथा

Nakaharap sa silangan at sa iba pang mga direksiyon, dapat likhain ang mismong Hari sa mga anyong nagsisimula kay Keśava (at iba pa), o bilang Hari ng ibang banal na tahanan; ang imahen ay maaaring yari sa luwad, inukit sa kahoy, hinulma sa metal, o ginawa sa mga hiyas.

Verse 10

शैलजा गन्धजा चैव कौसुमी सप्तधा स्मृता कौसुमी गन्धजा चैव मृण्मयी प्रतिमा तथा

Ang mga pratimā (mga imahen) ay inaalala bilang pitong uri—gawa sa bato, gawa sa mababangong sangkap, at gawa sa mga bulaklak; gayundin, may uring bulaklak, uring mabangong sangkap, at mayroon ding imaheng luwad.

Verse 11

तत्कालपूजिताश् चैताः सर्वकामफलप्रदाः अथ शैलमयीं वक्ष्ये शिला यत्र च गृह्यते

At ang mga anyong ito, kapag sinamba sa wastong panahon, ay nagkakaloob ng bunga ng lahat ng ninanais. Ngayon ay ilalarawan ko ang imaheng bató: ang uri ng bató na dapat pagpilian.

Verse 12

पर्वतानामभावे च गृह्णीयाद्भूगतां शिलां पाण्डरा ह्य् अरुणा पीता कृष्णा शस्ता तु वैर्णिनां

At kapag walang mga bundok, dapat kumuha ng batong natatagpuan sa ilalim ng lupa. Ang batong puti, mapula, dilaw, at itim ay itinakda bilang angkop para sa kani-kanilang varṇa (uri ng lipunan).

Verse 13

न यदा लभ्यते सम्यग् वर्णिनां वर्णतः शिला वर्णाद्यापादानं तत्र जुह्यात् सिंहविद्यया

Kapag hindi makuha nang wasto ang batong (śilā) angkop sa itinakdang varṇa ng mga tagapagpaganap ng ritwal, dapat maghandog sa apoy ng kapalit na alay, na nagsisimula sa mga bagay na tumutugma sa nararapat na varṇa, at isagawa ang oblation sa pamamagitan ng Siṃha-vidyā (ang “Leon” na mantra/ritwal).

Verse 14

शिलायां शुक्लरेखाग्र्या कृष्णाग्र्या सिंहहोमतः कांस्यघण्टानिनादा स्यात् पुंलिङ्गा विस्फुलिङ्गिका

Sa ibabaw ng batong pang-altar, kapag ang pangunahing guhit ay puti at ang dulo ay itim—at sa siṃha-homa (handog na “leon”) ay may umuugong na tunog na gaya ng kampanang tanso—ang “visphuliṅgikā” (kislap) ay dapat maunawaang panlalaki ang kasarian (puṃliṅga).

Verse 15

तन्मन्दलक्षणा स्त्री स्याद्रूपाभावान्नपुंसका दृश्यते मण्डलं यस्यां सगर्भां तां विवर्जयेत्

Ang babae ay sinasabing kabilang sa uring “tan-maṇḍala”; dahil sa kawalan ng anyong pambabae, itinuturing siyang neuter (napuṃsaka). Ang babaeng may nakikitang malinaw na bilog na tanda (maṇḍala)—kung siya’y buntis—ay dapat iwasan (huwag isama sa pagpili/pamamaraan).

Verse 16

प्रतिमार्थं वनं गत्वा व्रजयागं समाचरेत् तत्र खात्वोपलिप्याथ मण्डपे तु हरिं यजेत्

Upang makakuha ng mga sangkap para sa banal na larawan (pratimā), dapat magtungo sa gubat at isagawa nang wasto ang Vrajayāga. Doon, matapos hukayin ang lugar at saka palitadaan, sambahin si Hari (Viṣṇu) sa loob ng maṇḍapa (pabilyong ritwal).

Verse 17

बलिं दत्वा कर्मशस्त्रं टङ्कादिकमथार्चयेत् हुत्वाथ शालितोयेन अस्त्रेण प्रोक्षयेच्छिलां

Pagkatapos munang maghandog ng bali (ritwal na alay), sambahin ang mga kasangkapang panggawa—gaya ng pait at iba pa. Matapos ang handog sa apoy, wisikan ang bato ng tubig-bigás upang italaga ito, gamit ang Astra-mantra.

Verse 18

रक्षां कृत्वा नृसिंहेन मूलमन्त्रेण पूजयेत् हुत्वा पूर्णाहुतिं दद्यात्ततो भूतबलिं गुरुः

Matapos isagawa ang ritwal ng pag-iingat (rakṣā) sa pamamagitan ng pag-anyaya kay Nṛsiṃha, sambahin (ang diyos) gamit ang mūla-mantra (ugat na mantra). Pagkaraan ng alay sa apoy, ang gurong tagapagpaganap ay maghandog ng pūrṇāhuti (ganap na pangwakas na alay); pagkatapos nito ay ihain ang bhūta-bali (alay para sa mga nilalang-elemental/espiritu).

Verse 19

अन्यधामसु यज्ञविदिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः युग्मधामस्वयं हरिमिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः कौमुदी इति ख, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः उन्मत्तलक्षणा इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः मन्त्रयेदिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अत्र ये संस्थिताः सत्त्वा यातुधानाश् च गुह्यकाः सिद्धादयो वा ये चान्ये तान् सम्पूज्य क्षमापयेत्

Anumang nilalang na naririto—mga sattva, yātudhāna, guhyaka, mga siddha, o iba pa—pagkaraang maipaghandog ang nararapat na pagsamba, dapat hingin ang kanilang kapatawaran upang ang ritwal ay magpatuloy nang walang sagabal.

Verse 20

विष्णुबिम्बार्थमस्माकं यात्रैषा केशवाज्ञया विष्ण्वर्थं यद्भवेत् कार्यं युष्माकमपि तद्भवेत्

Ang aming banal na paglalakbay ay isinasagawa sa utos ni Keśava, alang-alang sa bimba (larawang-sambahan) ni Viṣṇu. Anumang paglilingkod na dapat gawin para sa layunin ni Viṣṇu, gawin din ninyo iyon.

Verse 21

अनेन बलिदानेन प्रीता भवत सर्वथा

Sa pamamagitan ng handog na bali-dāna na ito, nawa’y kayo ay lubos na masiyahan sa lahat ng paraan.

Verse 22

क्षमेण गच्छतान्यत्र मुक्त्वा स्थानमिदं त्वरात् अप्_४३०२१च्देएवं प्रबोधिताः सत्त्वा यान्ति तृप्ता यथासुखं शिल्पिभिश् च चरुं प्राश्य स्वप्नमन्त्रं जपेन्निशि

“Mangyaring pumaroon sa ibang dako nang may kapayapaan; lisanin agad ang pook na ito.” Sa gayong paalala, ang mga nilalang ay umaalis na nasiyahan, ayon sa sariling kaginhawaan. Pagkaraan, matapos kainin ang caru (ritwal na lugaw) kasama ng mga tagapagganap ng seremonya, dapat bigkasin sa gabi ang mantra ng panaginip (dream-mantra).

Verse 23

ॐ नमः सकललोकाय विष्णवे प्रभविष्णवे विश्वाय विश्वरूपाय स्वप्नाधिपतये नमः

Om. Pagpupugay kay Viṣṇu na lumalaganap sa lahat ng daigdig; pagpupugay sa Kataas-taasang Lubos na Lumalaganap; pagpupugay sa Kanya na siyang sansinukob; pagpupugay sa Kanya na ang anyo ay ang buong kosmos; at pagpupugay sa Panginoon at tagapamahala ng mga panaginip—pagpupugay.

Verse 24

आचक्ष्व देवदेवेश प्रसुप्तोस्मि तवान्तिकं स्वप्ने सर्वाणि कार्याणि हृदिस्थानि तु यानि मे

O Panginoon ng mga diyos, Kataas-taasang Diyos—ipahayag mo sa akin: ako’y natutulog sa Iyong tabi; sa panaginip, ang lahat ng gawain at mga layuning nananahan sa aking puso ay nahahayag—yaong mga sa akin.

Verse 25

ॐ ॐ ह्रूं फट् विष्णवे स्वाहा शुभे स्वप्ने शुभं सर्वं ह्य् अशुभे सिंहहोमतः प्रातरर्घ्यं शिलायां तु दत्वास्त्रेणास्त्रकं यजेत्

“(Bigkasin:) ‘Oṃ, oṃ, hrūṃ, phaṭ—kay Viṣṇu, svāhā.’ Kung mapalad ang panaginip, mapalad nga ang lahat; kung di-mapalad, isagawa ang Siṃha-homa. Matapos ihandog ang arghya sa umaga sa ibabaw ng bato (bilang batayan ng dambana), isagawa ang pagsamba sa ‘astraka’ sa pamamagitan ng astra-mantra.”

Verse 26

कुद्दालटङ्कशस्त्राद्यं मध्वान्याक्तमुखञ्चरेत् आत्मानं चिन्तयेद्विष्णुं शिल्पिनं विश्वकर्मकं

Taglay ang mga kasangkapan at gamit gaya ng pala at pait at iba pa, at pinahiran ang mukha ng pulot at iba pang mapalad na sangkap, ang nagsasagawa ay dapat magpatuloy; at dapat niyang pagnilayan ang sarili bilang si Viṣṇu—at bilang ang banal na panday na si Viśvakarman.

Verse 27

शस्त्रं विष्ण्वात्मकं दद्यात् मुखपृष्ठादि दर्शयेत् जितेन्द्रियः टङ्कहस्तः शिल्पी तु चतुरस्रकां

Dapat niyang ibigay ang sandata bilang nagtataglay ng diwa ni Viṣṇu (ibig sabihin, itinalaga bilang kapangyarihan ni Viṣṇu), at iguhit ang harap, likod, at iba pang anyo. Ang eskultor—may pagpipigil sa mga pandama at may hawak na pait—ay dapat humubog nito sa anyong parisukat (apat na panig).

Verse 28

श्वाधिपतये इति ख, चिह्नितपुअतकपाठः प्रपन्नो ऽस्मि इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ॐ ॐ ह्रीं फडिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः विश्वकर्मणिमिति ख, ग, चिह्नितपुअतकपाठः विश्वात्मकमिति ग, घ, ङ, चिह्नितपुस्तकत्रयपाठः शिलां कृत्वा पिण्डिकार्थं किञ्चिन्न्यूनान्तु कल्पयेत् रथे स्थाप्य समानीय सवस्त्रां कारुवेश्मनि पूजयित्वाथ घटयेत् प्रतिमां स तु कर्मकृत्

“(Sa ilang minarkahang manuskrito, ang mga pagbasa ay:) ‘śvādhipataye’, ‘prapanno ’smi’, ‘oṃ oṃ hrīṃ phaḍ’, ‘viśvakarmaṇim’, at ‘viśvātmakam’.” Matapos ihanda ang bato (blangkong tipak) para sa pag-ukit ng larawan, dapat itong gawing bahagyang mas maliit. Ilagay sa kariton at dalhin sa pagawaan, kasama ang mga telang pantakip; dapat muna itong sambahin ng artisan sa bahay ng manggagawa; pagkatapos, ang tagaganap ng ritwal ay dapat tapusin at itatag ang imahen, upang maging handa sa paglalagak at pag-aalay.