Adhyaya 234

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे उपायषड्गुणादिर्नाम त्रयस्त्रिंशदधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ चतुस्त्रिंशदधिकद्विशततमो ऽध्यायः प्रात्यहिकराजकर्म पुष्कर उवाच अजस्रं कर्म वक्ष्यामि दिनं प्रति यदाचरेत् द्विमुहूर्तावशेषायां रात्रौ निद्रान्त्यजेन्नृपः

Sa gayon, sa Agni Mahāpurāṇa ay nagwakas ang ika-233 kabanata na tinatawag na “Upāya at ang Anim na Sukatan (Ṣaḍguṇa), atbp.” Ngayon ay nagsisimula ang ika-234 kabanata: “Araw-araw na Gawain ng Hari.” Sinabi ni Puṣkara: “Ilalarawan ko ang walang patid na tuntunin—ang dapat isagawa ng hari sa bawat araw. Kapag dalawang muhūrta na lamang ang natitira sa gabi, dapat talikuran ng hari ang pagtulog, ibig sabihin ay bumangon.”

Verse 2

वाद्यवन्दिस्वनैर् गीतैः पश्येद् गूढांस्ततो नरान् विज्ञायते न ये लोकास्तदीया इति केनचित्

Sa pamamagitan ng tunog ng mga instrumentong pangmusika, mga pagpapahayag ng mga makata/bard, at mga awit, dapat makilala ang mga lalaking nagkukubli; sapagkat ang mga taong kinabibilangan nila ay hindi nakikilala ng sinuman bilang “sila ay mula roon (sa panig/kaharian na iyon).”

Verse 3

आयव्ययस्य श्रवणं ततः कार्यं यथाविधि वेगोत्सर्गं ततः कृत्वा राजा स्नानगृहं व्रजेत्

Pagkaraan nito, ang hari ay dapat makinig nang wasto sa ulat ng kita at gastusin ayon sa tamang pamamaraan; at pagkatapos maisagawa ang kinakailangang pagdumi o pag-ihi, ang hari ay tumungo sa silid-paligo.

Verse 4

स्नानं कुर्यान्नृपः पश्चाद्दन्तधावनपूर्वकं कृत्वा सन्ध्यान्ततो जप्यं वासुदेवं प्रपूजयेत्

Pagkatapos, ang hari ay dapat maligo; matapos munang linisin ang ngipin, isagawa ang ritwal na Sandhyā, bigkasin ang itinakdang japa, at sambahin si Vāsudeva nang may nararapat na paggalang.

Verse 5

वह्नौ पवित्रान् जुहुयात् तर्पयेदुदकैः पितॄन् बहुक्षयव्ययायामिति ख , छ , ट च आसीनः कर्मविच्छेदमित्यादिः, राजा समाश्रयेदित्यन्तः पाठः ज पुस्तके नास्ति दद्यात्सकाञ्चीं धेनुं द्विजाशीर्वादसंयुतः

Dapat niyang ihandog sa sagradong apoy ang mga bagay na nagpapadalisay bilang mga oblation, at bigyang-kasiyahan ang mga Pitṛ (mga ninuno) sa pamamagitan ng mga pagbubuhos ng tubig. (May ilang salin-lahi ng teksto na nagdaragdag ng mga baryanteng pagbasa gaya ng “sa panahon ng malaking pagkalugi at paggasta …”; may iba ring pariralang tulad ng “habang nakaupo … ‘pagkaputol ng mga ritwal’ …”; at sa isang manuskrito ay wala ang wakas na “ang hari ay dapat sumandig …”.) Pagkaraan nito, dapat siyang maghandog ng isang baka na may palamuting sinturon sa baywang, kalakip ang mga pagpapala ng mga Brahmin.

Verse 6

अनुलिप्तो ऽलङ्कृतश् च मुखं पश्येच्च दर्पणे ससुवर्णे धृते राजा शृणुयाद्दिवसादिकं

Matapos magpahid ng langis at mag-ayos ng palamuti, dapat tingnan ng hari ang kanyang mukha sa salamin; at, na may ginto sa katawan o hawak sa kamay, dapat niyang pakinggan ang mga mapalad na tanda ng araw at iba pang bagay na ayon sa kalendaryo.

Verse 7

औषधं भिषजोक्तं च मङ्गलालम्भनञ्चरेत् पश्चेद् गुरुं तेन दत्ताशीर्वदो ऽथ व्रजेत्सभां

Dapat niyang inumin ang gamot na itinakda ng manggagamot at isagawa ang mapalad na paunang ritwal; pagkaraan, lumapit sa guro, tumanggap ng basbas, at saka magtungo sa kapulungan.

Verse 8

तत्रस्थो ब्राह्मणान् पश्येदमात्यान्मन्त्रिणस् तथा प्रकृतीश् च महाभाग प्रतीहारनिवेदिताः

Doon, O marangal, habang nakatayo, dapat niyang masdan ang mga brāhmaṇa, ang mga ministro at tagapayo, at gayundin ang mga pangunahing kinatawan ng kaharian, ayon sa ipinahayag ng tagapagbantay ng pinto.

Verse 9

श्रुत्वेतिहासं कार्याणि कार्याणां कार्यनिर्णयम् व्यवहारन्ततः पश्येन्मन्त्रं कुर्यात्तु मन्त्रिभिः

Pagkarinig sa mga naunang salaysay at halimbawa (itihāsa), dapat niyang itakda ang wastong pasya sa mga gawain; siyasatin ang usapin hanggang sa praktikal na wakas nito, at saka makipagpulong at sumangguni sa mga ministro.

Verse 10

नैकेन सहितः कुर्यान्न कुर्याद्बहुभिः सह न च मूर्खैर् नचानाप्तैर् गुप्तं न प्रकटं चरेत्

Huwag kumilos na kasama ang iisang tao lamang, ni huwag ding kumilos na kasama ang napakarami; huwag makihalubilo sa mangmang o sa di mapagkakatiwalaan. Mamuhay nang hindi ibinubunyag ang lihim at hindi rin sa paraang palalo at lantad sa madla.

Verse 11

मन्त्रं स्वधिष्ठितं कुर्याद्येन राष्ट्रं न बाधते आकारग्रहणे राज्ञो मन्त्ररक्षा परा मता

Dapat niyang panatilihing mahigpit sa sariling pamamahala ang lihim na payong panghari, upang hindi mapinsala ang kaharian. Sa pag-unawa sa mga panlabas na palatandaan ng hari (at pag-iingat dito), ang pag-iingat sa payo at lihim ay itinuturing na pinakamahalaga.

Verse 12

आकारैर् इङ्गितैः प्रज्ञा मन्त्रं गृह्णन्ति पण्डिताः सांवत्सराणां वैद्यानां मन्त्रिणां वचने रतः

Sa pamamagitan ng anyong panlabas at maseselang kilos, natutukoy ng marurunong ang nilalayong payo; ang taong may karunungan ay dapat maging masinop sa pakikinig sa mga salita ng batikang manggagamot at ng mga ministro-tagapayo.

Verse 13

राजा विभूतिमाप्नोति धारयन्ति नृपं हि ते मन्त्रं कृत्वाथ व्यायामञ्चक्रे याने च शस्त्रके

Ang hari ay nagkakamit ng kasaganaan at maharlikang kapangyarihan; sapagkat sila ang tunay na nagtataguyod sa pinuno. Kaya, matapos isagawa ang nararapat na pagpapayo at pagninilay sa estratehiya, dapat siyang magsanay ng katawan—sa pagmamaneho ng karwahe/sasakyang pandigma at sa paggamit ng mga sandata.

Verse 14

निःसत्त्वादौ नृपः स्नातः पश्येद्विष्णुं सुपूजितं हुतञ्च पावकं पश्येद्विप्रान् पश्येत्सुपूजितान्

Sa pasimula ng ritong niḥsattva, ang hari—pagkatapos maligo—ay dapat tumingin at sumamba kay Viṣṇu na pinarangalan nang wasto; dapat din niyang masdan ang Apoy na Pāvaka na pinaghandugan ng mga alay, at masdan ang mga brāhmaṇa na pinarangalan nang nararapat.

Verse 15

गुप्तं चाप्रकटं चरेदिति ग , ज , ट च आकार ग्रहणे राज्ञो मन्त्ररक्षा परा मता इत्य् अस्य स्थाने आकारेङ्गिततत्त्वज्ञः कार्याकार्यविचक्षण इति ट पुस्तकपाठः राजाधिभूतिमाप्नोतीति ज भूषितो भोजनङ्कुर्याद् दानाद्यैः सुपरीक्षितं भुक्त्वा गृहीतताम्बूलो वामपार्श्वेन संस्थितः

Dapat siyang kumilos nang lihim at hindi nagpapakitang-tao. Sa pag-unawa sa mga panlabas na anyo ng hari, itinuturing na pinakamataas ang pag-iingat sa lihim ng payo. (Sa ilang salin ng manuskrito, sa halip nito ay: “Ang nakaaalam sa katotohanan ng anyo at kilos, at marunong tumimbang sa dapat at di-dapat gawin.” May ibang salin na nagdaragdag: “Nakakamit niya ang higit na katayuan kaugnay ng hari.”) Na may angkop na ayos, dapat siyang kumain ng pagkaing masusing nasuri sa pamamagitan ng mga kaloob at iba pang paraan; matapos kumain at ngumanga ng tāmbūla (ngangà/sirih), dapat siyang tumindig sa kaliwang panig ng hari.

Verse 16

शास्त्राणि चिन्तयेद् दृष्ट्वा योधान् कोष्ठायुधं गृहं अन्वास्य पश्चिमां सन्ध्यां कार्याणि च विचिन्त्य तु

Pagkatapos siyasatin ang mga mandirigma, ang imbakan ng mga sandata at ang sambahayan (pagtatatag), dapat niyang pagnilayan ang mga śāstra; at matapos isagawa ang pagtalima sa takipsilim sa dapithapon (paścimā sandhyā), dapat din niyang pag-isipan ang mga gawaing dapat gawin.

Verse 17

चरान् सम्प्रेष्य भुक्तान्नमन्तःपुरचरो भवेत् वाद्यगीतैर् अक्षितो ऽन्यैर् एवन्नित्यञ्चरेन्नृपः

Matapos magpadala ng mga espiya at matapos kumain, ang hari ay dapat maglibot sa loob ng mga silid-panloob ng palasyo; at, binabantayan ng tugtugin ng mga instrumento at awit, gayundin ng iba pang mga tagapaglingkod at pag-iingat, ay ganito niyang isinasagawa ang araw-araw na gawi.