Adhyaya 1

Verse 1

ञानं समाधिः ब्रह्मज्ञानं अद्वैतब्रह्मज्ञानं गीतासारः यमगीता आग्नेयपुराणमाहात्म्यं ॐ नमो भगवते वासुदेवाय अग्निपुराणम् अथ प्रथमो ऽध्यायः ग्रन्थप्रस्तावना श्रियं सरस्वतीं गौरीं गणेशं स्कन्दमीश्वरम् ब्रह्माणं वह्निमिन्द्रादीन् वासुदेवं नमाम्यहम्

Kaalaman; samādhi (malalim na pagninilay); kaalaman sa Brahman; di-dalawang kaalaman sa Brahman; buod ng Gītā; Gītā ni Yama; kadakilaan ng Agneya Purāṇa—“Om, pagpupugay sa Mapalad na Panginoong Vāsudeva.” Ang Agni Purāṇa. Ngayon nagsisimula ang unang kabanata, ang Paunang Salita ng aklat. Ako’y yumuyuko kay Śrī (Lakṣmī), Sarasvatī, Gaurī, Gaṇeśa, Skanda, Īśvara, Brahmā, Vahni (Agni), Indra at iba pang mga diyos, at kay Vāsudeva.

Verse 2

नैमिषे हरिमीजाना ऋषयः शौनकादयः तीर्थयात्राप्रसङ्गेन स्वागतं सूतमब्रुवन्

Sa Naimiṣa, ang mga rishi—si Śaunaka at iba pa—na mga deboto ni Hari, sa pagkakataong pag-usapan ang paglalakbay-dambana sa mga tīrtha (banal na tawiran), ay malugod na tumanggap kay Sūta at nagsalita sa kanya.

Verse 3

ऋषय ऊचुः सूत त्वं पूजितो ऽस्माभिः सारात्सारं वदस्व नः येन विज्ञानमात्रेण सर्वज्ञत्वं प्रजायते

Sinabi ng mga rishi: “O Sūta, pinarangalan ka namin; sabihin mo sa amin ang pinakabuod ng lahat ng buod—na sa pagtaglay lamang ng gayong kaalaman, sumisilang ang pagkaalam-sa-lahat.”

Verse 4

सूत उवाच सारात्सारो हि भगवान् विष्णुः सर्गादिकृद्विभुः ब्रह्माहमस्मि तं ज्ञात्वा सर्वज्ञत्वं प्रजायते

Wika ni Sūta: “Tunay nga, ang Mapalad na Panginoong Viṣṇu ang pinakabuod ng lahat ng buod, ang Lubos na Lumalaganap na nagsasagawa ng paglikha at iba pang gampaning kosmiko. Sa pagkakilala sa Kanya, natatanto ang ‘Ako ay Brahman,’ at sumisilang ang pagkaalam-sa-lahat.”

Verse 5

द्वे ब्रह्मणी वेदितव्ये शब्दब्रह्म परं च यत् द्वे विद्ये वेदितव्ये हि इति चाथर्वणी श्रुतिः

Dalawang anyo ng Brahman ang dapat makilala: ang Brahman bilang banal na tunog (śabda-brahman) at ang Brahman na kataas-taasan (para-brahman). Tunay, dalawang uri ng vidyā (kaalaman) ang dapat malaman—gaya ng ipinahahayag ng Atharva-śruti.

Verse 6

अहं शुकश् च पैलाद्या गत्वा वदरिकाश्रमम् व्यासं नत्वा पृष्टवन्तः सो ऽस्मान् सारमथाब्रवीत्

Ako, kasama si Śuka at ang iba pa gaya ni Paila, ay nagtungo sa ashram sa Badarī; matapos yumukod kay Vyāsa at magtanong, ipinaliwanag niya sa amin ang mahalagang buod ng aral.

Verse 7

व्यास उवाच शुकाद्यैः शृणु सूत त्वं वशिष्ठो मां यथाब्रवीत् ब्रह्मसारं हि पृच्छन्तं मुनिभिश् च परात्परम्

Sinabi ni Vyāsa: “O Sūta, makinig—isasalaysay ko nang tumpak kung paano nagsalita sa akin si Vasiṣṭha, nang ako, kasama si Śuka at ang mga pantas, ay nagtanong tungkol sa sukdulan at transendenteng diwa ng Brahman.”

Verse 8

लक्ष्मीमिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः विज्ञातमात्रेण इति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः अपरञ्च परञ्च यदिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः यदब्रवीदिति ख, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः वसिष्ठ उवाच द्वैविध्यं ब्रह्म वक्ष्यामि शृणु व्यासाखिलानुगम् यथाग्निर्मां पुरा प्राह मुनिभिर्दैवतैः सह

Sinabi ni Vasiṣṭha: “Ipapaliwanag ko ang dalawang-anyo ng Brahman; makinig, O Vyāsa, ikaw na tagasunod at tagapag-ingat ng buong tradisyon. Isasalaysay ko ito ayon sa sinabi sa akin ni Agni noong una, sa harap ng mga pantas at mga diyos.”

Verse 9

पुराणं परमाग्नेयं ब्रह्मविद्याक्षरं परम् ऋग्वेदाद्यपरं ब्रह्म सर्वदेवसुखावहम्

Ang kataas-taasang Agneya Purāṇa na ito ang pinakamataas at di-nasisirang kaalaman ng Brahman; ito ang transendenteng Brahman na lampas pa sa Ṛgveda at iba pang Veda, at nagdudulot ng kagalingan at kagalakan sa lahat ng mga diyos.

Verse 10

अग्निनोक्तं पुराणम् यद् आग्नेयं ब्रह्मसम्मितम् भुक्तिमुक्तिप्रदं दिव्यं पठतां शृण्वतां नृणाम्

Ang Purāṇa na ipinahayag ni Agni—na tinatawag na Āgneya—ay may kapantay na awtoridad ng Brahman (Veda), at banal; ipinagkakaloob nito ang kapwa ginhawang-makamundo at kalayaan (moksha) sa mga taong bumibigkas at nakikinig dito.

Verse 11

कालाग्निरूपिणम् विष्णुं ज्योतिर्ब्रह्म परात्परम् मुनिभिः पृष्टवान् देवं पूजितं ज्ञानकर्मभिः

Tinanong ng mga muni ang Diyos na iyon—si Viṣṇu—na may anyo ng Apoy ng Panahon (kālāgni), ang Kataas-taasang Liwanag-Brahman na lampas pa sa lampas; at sinasamba sa pamamagitan ng kapwa kaalamang espirituwal at banal na gawa (karma).

Verse 12

वसिष्ठ उवाच संसारसागरोत्तार- नावं ब्रह्मेश्वरं वद विद्यासारं यद्विदित्वा सर्वज्ञो जायते नरः

Wika ni Vasiṣṭha: “Isalaysay mo sa akin ang Brahman, ang Kataas-taasang Panginoon—ang bangkang tumatawid sa dagat ng saṃsāra—at ituro ang diwa ng kaalaman; kapag ito’y nalaman, ang tao’y nagiging lubos na nakaaalam.”

Verse 13

अग्निर् उवाच विष्णुः कालाग्निरुद्रो ऽहं विद्यासारं वदामि ते विद्यासारं पुराणं यत् सर्वं सर्वस्य कारणं

Sinabi ni Agni: “Ako si Viṣṇu; ako si Rudra bilang Apoy ng Panahon (Kālāgni). Ipahahayag ko sa iyo ang Diwa ng Kaalaman—ang Purāṇa na siyang buod ng lahat ng pag-aaral, na siyang lahat, at siyang sanhi ng lahat.”

Verse 14

सर्गस्य प्रतिसर्गस्य वंशमन्वन्तरस्य च वंशानुचरितादेश् च, मत्स्यकूर्मादिरूपधृक्

Sa pag-aangkin ng mga anyong Matsya, Kūrma, at iba pang pagkakatawang-tao, (ang Panginoon) ay nagpapahayag ng mga paksa tungkol sa paglikha, muling paglikha, mga talaangkanan, mga Manvantara, at mga salaysay ng mga dinastiya at kanilang mga gawa.

Verse 15

द्वे विद्ये भगवान् विष्णुः परा चैवापरा च ह ऋग्यजुःसामाथर्वाख्या वेदाङ्गानि च षड् द्विज

Ang Mapalad na Panginoong Viṣṇu ay nakikilala sa dalawang uri ng kaalaman—parā (mataas) at aparā (mababa). Ang aparā ay binubuo ng apat na Veda: Ṛg, Yajus, Sāman, at Atharvan, at pati ang anim na Vedāṅga, O dvija (dalawang ulit na isinilang).

Verse 16

अयपाठः पुण्यमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः यद् गदित्वा इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः ज्ञानसन्दीपनादेव इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः ब्रह्माग्नेयं पुराणमिति ग, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः यद् द्विज इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शिक्षा कल्पो व्याकरणं निरुक्तं ज्योतिषाङ्गतिः छन्दो ऽभिधानं मीमांसा धर्मशास्त्रं पुराणकम्

Ang ponetika (Śikṣā), tuntuning-ritwal (Kalpa), balarila (Vyākaraṇa), paliwanag-etimolohiya (Nirukta), Jyotiṣa—astronomiya/astrologo bilang sangkap ng Veda, sukat ng taludtod (Chandas), leksikograpiya (Abhidhāna), Mīmāṃsā (pagpapakahulugan sa Veda), Dharmaśāstra (batas at tungkulin), at ang Purāṇa mismo—ito ang mga sangay ng kaalamang itinakda.

Verse 17

न्यायवैद्यकगान्धर्वं धनुर्वेदो ऽर्थशास्त्रकम् अपरेयं परा विद्या यया ब्रह्माभिगम्यते

Nyāya (lohika), medisina (Vaidyaka), gāndharva (sining ng musika), Dhanurveda (agham ng pana), at Arthaśāstra (pamamahalang-estado)—ito ang mababang kaalaman (apara); ngunit ang mataas na kaalaman (parā) ay yaong sa pamamagitan nito natatanto ang Brahman.

Verse 18

यत्तददृश्यमग्राह्यम् अगोत्रचरणम् ध्रुवम् विष्णुनोक्तं यथा मह्यं देवेभ्यो ब्रह्मणा पुरा तथा ते कथयिष्यामि हेतुं मत्स्यादिरूपिणम्

Ang Katotohanang yaon ay di nakikita at di mahahawakan, walang angkan at walang paa (hindi nalilimitahan ng mga katangiang pangkatawan), at di nagbabago. Gaya ng ipinahayag ni Viṣṇu sa akin, at gaya ng sinabi noon ni Brahmā sa mga diyos, gayon ko ipaliliwanag sa inyo ang dahilan at layon ng Isa na nag-aanyong nagsisimula sa Matsya (Isda) at iba pa.