Adhyaya 34

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये पवित्रारोहणे श्रीधरनित्यपूजाकथनं नाम त्रयस्त्रिंशोध्यायः अथ चतुस्त्रिंशो ऽध्यायः होमादिविधिः अग्निर् उवाच विशेदनेन मन्त्रेण यागस्थानञ्च भूषयेत् नमो ब्रह्मण्यदेवाय श्रीधरायाव्ययात्मने

Sa gayon, sa Ādi-Mahāpurāṇa, ang Agni Purāṇa, sa bahagi ng Pavitrārohaṇa (paglalagay ng sagradong sinulid), nagwakas ang ika-33 kabanata na pinamagatang “Paglalahad ng Araw-araw na Pagsamba kay Śrīdhara.” Ngayon ay nagsisimula ang ika-34 kabanata: “Pamamaraan ng Homa at mga kaugnay na ritwal.” Wika ni Agni: “Sa pamamagitan ng mantrang pampadalisay/pangwisik, pagandahin at gawing banal ang pook ng yajña. ‘Pagpupugay sa diyos na kumakalinga sa mga brāhmaṇa, kay Śrīdhara na ang diwa ay di-nagmamaliw.’”

Verse 2

ॐ क्रीमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ऋग्यजुःसामरूपाय शब्ददेहाय विलिख्य मण्डलं सायं यागद्रव्यादि चाहरेत्

“Oṃ, krīm”—ganyan ang pantig. Ayon sa minarkahang pagbasa ng teksto, iguhit ang isang maṇḍala para sa Diyos na may katawan ng Salita (śabda-deha), na ang anyo ay ang Ṛg-, Yajur-, at Sāma-Veda; at sa dapithapon ay dalhin din ang mga sangkap at kailangan para sa handog na ritwal (yāga).

Verse 3

प्रक्षालितकराङ्घ्रिः सन् विन्यस्यार्घ्यकरो नरः अर्घ्यादिभिस्तु शिरः प्रोक्ष्य द्वारदेशादिकं यथा

Pagkahugas ng mga kamay at paa, hawakan ng tao ang sisidlang arghya; at sa pagwiwisik ng arghya at iba pang tubig na pampabanal, linisin ang ulo. Gayundin, linisin ang may pintuan at ang iba pang itinakdang lugar, ayon sa wastong pagkakasunod-sunod.

Verse 4

आरभेद् द्वारयागञ्च तोरणेशान् प्रपूजयेत् अश्वत्थोदुम्बरवटप्रक्षाः पूर्वादिगा नगाः

Sa pagsisimula ng ritwal, isagawa ang pagsamba sa pintuan (dvāra-yāga) at igalang nang wasto ang mga diyos na namamahala sa toraṇa (seremonyal na arko). Ang mga sagradong puno—Aśvattha, Udumbara, Vaṭa, at Prakṣā—ay itatalaga mula sa silangan pasulong, ayon sa mga direksiyon.

Verse 5

ऋगिन्द्रशोभनं प्रास्यां युजुर्यमसुभद्रकम् सामापश् च सुधन्वाख्यं सोमाथर्वसुहोत्रकम्

Sa silangan (prācī), ang Ṛg-veda ay tinatawag na Indraśobhana; ang Yajur-veda ay Yamasu-bhadraka; ang Sāma-veda ay Sudhanvan; at ang Atharva-veda (kasama ang tradisyong Soma) ay Suhotraka.

Verse 6

तोरणान्तः पताकाश् च कुमुदाद्या घटद्वयम् द्वारि द्वारि स्वनाम्नार्च्याः पूर्वे पूर्णश् च पुष्करः

Sa magkabilang dulo ng toraṇa ay dapat may mga bandilang patākā. Sa bawat pintuan, maglagay ng dalawang banga ng tubig-ritwal (ghaṭa)—nagsisimula sa banga na tinatawag na Kumuda at ang iba pa—at sambahin ang bawat isa ayon sa sariling pangalan nito. Sa silangan, ilagay ang mga banga na Pūrṇa at Puṣkara ang pangalan.

Verse 7

आनन्दनन्दनौ दक्षे वीरसेनः सुषेणकः सम्भवप्रभवौ सौम्ये द्वारपांश् चैव पूजयेत्

Sa kanang panig ng pintuan, dapat sambahin sina Ānanda at Nandana; sa timog, sina Vīrasena at Suṣeṇaka; sa kaliwa, sina Sambhava at Prabhava—sa gayon sinasamba ang mga tagapagbantay ng pinto.

Verse 8

अस्त्रजप्तपुष्पक्षेपाद्विघ्नानुत्सार्य संविशेत् भूतशुद्धिं विधायाथ विन्यस्य कृतमुद्रवः

Matapos itaboy ang mga hadlang sa pamamagitan ng pagwisik ng mga bulaklak na binasbasan sa Astra-mantra, dapat pumasok. Pagkaraan, isagawa ang bhūta-śuddhi (paglilinis ng mga sangkap), at gawin ang nyāsa sa paglalagay ng mga mantra sa katawan, habang wastong isinasagawa ang mga itinakdang mudrā.

Verse 9

फट्कारान्तां शिखां जप्त्वा सर्षपान् दिक्षु निक्षिपेत् वासुदेवेन गोमूत्रं सङ्कर्षणेन गोमयम्

Pagkatapos bigkasin ang Śikhā-mantra na nagtatapos sa sigaw na “phaṭ”, dapat ihagis ang mga buto ng mustasa sa mga direksiyon. Sa mantra ni Vāsudeva, ipahid o iwisik ang ihi ng baka; at sa mantra ni Saṅkarṣaṇa, ipahid o iwisik ang dumi ng baka.

Verse 10

प्रद्युम्नेन पयस्तज्जात् दधि नारायणाद् घृतम् एकद्वित्र्यादिवाराणि घृताद्वै भागतोधिकम्

Mula kay Pradyumna nagmumula ang gatas; mula sa gatas na iyon nalilikha ang dadih; at mula kay Nārāyaṇa nakukuha ang ghee. Sa pag-uulit ng paghalò/pagpakulo nang isa, dalawa, tatlo, at iba pa, ang ani ay dumarami nang bahagi-bahagi kaysa karaniwang ghee.

Verse 11

घृतपात्रे तदेकत्र पञ्चगव्यमुदाहृतम् मण्डपप्रोक्षणायैकञ्चापरम्प्राशनाय च

Sa sisidlang may ghee, dapat ihanda nang magkakasama ang pañcagavya. Ang isang bahagi ay para sa pagwiwisik upang basbasan ang maṇḍapa, at ang isa pang bahagi ay para sa pagsipsip/pag-inom bilang paglilinis.

Verse 12

आनीय दशकुम्भेषु इन्द्राद्यान् लोकपान् यजेत् पूज्याज्ञां श्रावयेत्तांश् च स्थातव्यं चाज्ञया हरेः

Matapos dalhin at ayusin ang sampung kumbha (mga banga ng tubig-ritwal), dapat sambahin si Indra at ang iba pang mga Tagapangalaga ng mga Daigdig (Lokapāla) sa loob nito. Pagkaraan ng pagsamba, bigkasin sa kanila ang ājñā, ang utos na dapat igalang, at manatili sila sa kani-kanilang puwesto ayon sa kautusan ni Hari (Viṣṇu).

Verse 13

यागद्रव्यादि संरक्ष्य विकिरान् विकिरेत्ततः मूलाष्टशतसञ्जप्तान् कुशकूर्चान् हरेश् च तान्

Pagkatapos ingatan at pangalagaan ang mga sangkap ng paghahandog at iba pa, saka niya iwisik ang mga nakakalat na butil ng ritwal. Pagkaraan nito, alisin ang mga bungkos ng damong kuśa (kuśa-kūrca) na pinabanal sa pamamagitan ng ugat-mantra na inusal nang walong daang ulit.

Verse 14

ऐशान्यां दिशि तत्रस्थं स्थाप्यं कुम्भञ्च वर्धनीं कुम्भे साङ्गं हरिं प्रार्च्य वर्धन्यामस्त्रमर्चयेत्

Sa direksiyong Īśāna (hilagang-silangan), ilagay doon ang kumbha at ang sisidlang vardhanī. Matapos sambahin nang wasto si Hari (Viṣṇu) kasama ang Kaniyang mga aṅga sa loob ng kumbha, sambahin naman sa vardhanī ang mantra ng sandatang panangga (astra).

Verse 15

प्रदक्षिणं यागगृहं वर्धन्याच्छिन्नधारया सिञ्चन्नयेत्ततः कुम्भं पूजयेच्च स्थिरासने

Pagkaraang magpradakṣiṇa sa paligid ng bulwagang paghahandog (yāga-gṛha), iwisik ito ng tubig mula sa vardhanī sa isang tuluy-tuloy na agos. Pagkatapos, umupo nang matatag sa isang matibay na upuan (āsana) at sambahin ang kumbha (kalasha).

Verse 16

सपञ्चरत्नवस्त्राढ्यकुम्भे गन्धादिभिर्हरिम् वर्धन्यां हेमगर्भायां यजेदस्त्रञ्च वामतः

Sambahin si Hari (Viṣṇu) sa kumbha na pinayaman ng (mga sagisag ng) limang hiyas at tela, gamit ang pabango at mga kaugnay na handog. At sa mapalad na sisidlang vardhanī—na may ginto sa loob—sambahin din ang mantra ng Sandata (astra), na inilalagay sa kaliwa.

Verse 17

तत्समीपे वास्तुलक्ष्मीं भूविनायकमर्चयेत् स्रपनं कल्पयेद्विष्णोः सङ्क्रान्त्यादौ तथैव च

Sa malapit sa pook na iyon, dapat sambahin si Vāstu-Lakṣmī at si Bhū-Vināyaka; at ihanda ang srapana, ang ritwal na pagpapaligo/pag-aabluwsyon para kay Panginoong Viṣṇu—gayundin sa panahon ng Saṅkrānti at iba pang mapalad na pagkakataon.

Verse 18

पूर्णकुम्भान् नव स्थाप्य नवकोणेषु निर्ब्रणान्

Pagkatapos maitindig ang siyam na kalaśa na punô ng tubig, ilagay ang mga ito sa siyam na sulok (ng diyagramang ritwal), na tinitiyak na walang kapintasan at walang sira.

Verse 19

पूर्वादिकलसेग्न्यादौ पञ्चामृतजलादिकम् दधि क्षीरं मधूष्णीदं पाद्यं स्याच्चतुरङ्गकम्

Sa ritwal na nagsisimula sa paglalagay ng mga kalaśa sa silangan at sa pagsisindi ng banal na apoy (Agni), dapat ihain ang pañcāmṛta at tubig at iba pa. Ang yogurt/curd, gatas, pulot, at maligamgam na tubig—ito ang apat na bahagi ng pādya (tubig sa paghuhugas ng paa).

Verse 20

पद्मश्यामाकदूर्वाश् च विष्णुपत्नी च पाद्यकम् तथाष्टाङ्गार्घ्यमाख्यातं यवगन्धफलाक्षतम्

Para sa pādya (tubig sa paghuhugas ng paa), isama ang lotus (padma), butil na śyāmāka, damong dūrvā, at viṣṇupatnī. At ang walong-bahaging arghya ay ipinahahayag na binubuo ng sebada, pabango, prutas, at akṣata (buong butil ng bigas na hindi basag).

Verse 21

कुशाः सिद्धार्थपुष्पानि तिला द्रव्याणि चार्हणम् लवङ्गकक्कोलयुते दद्यादाचमनीयकम्

Dapat ihandog ang damong kuśa, mga bulaklak na siddhārtha, linga, at iba pang bagay na karapat-dapat sa pagsamba; at dapat magbigay ng ācamanīya, ang tubig na iniinom nang bahagya para sa paglilinis, na pinabanguhan ng clove at kakkola.

Verse 22

स्नापयेन्मूलमन्त्रेण देवं पञ्चामृतैर् अपि शुद्धोदं मध्यकुम्भेन देवमूर्ध्नि विनिःक्षिपेत्

Dapat paliguan ang diyos sa pamamagitan ng mūla-mantra (ugat na mantra), at gayundin ng pañcāmṛta, ang limang banal na nektar. Pagkaraan, gamit ang gitnang banga ng tubig, ibuhos ang dalisay na tubig sa tuktok ng ulo ng diyos.

Verse 23

कलशान्निःसृतं तोयं कूर्चाग्रं संस्पृशेन्नरः शुद्धोदकेन पाद्यञ्च अर्घ्यमाचमनन्ददेत्

Dapat hipuin ng nagsasagawa, gamit ang dulo ng kūrca (bigkis ng damong kuśa), ang tubig na umagos mula sa kalaśa (banga ng ritwal). Sa dalisay na tubig, ihandog ang pādya (tubig sa paghuhugas ng paa), arghya (handog na paggalang), at ācamanīya (tubig na panlagok/panlinis ng bibig).

Verse 24

परिमृज्य पटेनाङ्गं सवस्त्रं मण्डलं नयेत् तत्राभ्यर्च्याचरेद्धोमं कुण्डादौ प्राणसंयमी

Pagkapunas sa katawan gamit ang tela, at habang nakabihis pa, dapat magtungo sa maṇḍala (pook ng ritwal). Doon, matapos isagawa ang pagsamba, ang nagsasanay na may pagpipigil-sa-sarili—na pumipigil sa prāṇa (hininga-buhay)—ay dapat magsagawa ng homa sa kuṇḍa (hukay ng apoy) at sa mga kaugnay na paghahanda ng ritwal.

Verse 25

प्रक्षाल्य हस्तौ रेखाश् च तिस्रः पूर्वाग्रगामिनीः चार्हणा इति ख, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः दूर्वाग्रमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः दक्षिणादुत्तराश् च तिस्रश् चैवओत्तराग्रगाः

Pagkahugas ng dalawang kamay, dapat gumuhit ng tatlong guhit na ang dulo ay nakaharap sa silangan. (May ilang manuskrito na bumabasa ng “sa pamamagitan ng cārhaṇā,” at may ibang pagbasa na “sa dulo ng damong durvā.”) Gayundin, gumuhit ng tatlong guhit mula timog patungong hilaga, na ang mga dulo ay nakatuon sa hilaga.

Verse 26

अर्घ्योदकेन सम्प्रोक्ष्य योनिमुद्राम्प्रदर्शयेत् ध्यात्वाग्निरूपञ्चाग्निन्तु योन्यां कुण्डे क्षिपेन्नरः

Pagkatapos wisikan ng tubig-arghya ang lugar at mga kasangkapan, dapat ipakita ang Yoni-mudrā. Pagkaraan, habang ninanamnam sa pagninilay ang anyo ni Agni, ilagay ng nagsasagawa ang apoy sa yoni (pinagmulan/tagapagdala) at ipasok ito sa kuṇḍa (hukay ng apoy).

Verse 27

पात्राण्यासादयेत् पश्चाद्दर्भश्रुक्श्रुवकादिभिः बाहुमात्राः परिधय इध्मव्रश् चनमेव च

Pagkaraan nito, ilagay sa wastong kinalalagyan ang mga sisidlan, kasama ang damong darbha, ang sandok na śruk, ang kutsarang panghandog na śruva, at iba pang kasangkapan; at ilagay din ang mga patpat na pangpalibot (paridhi) na kasinghaba ng bisig, pati ang mga panggatong (idhma) at mga pangsindi/brushwood (vraśa).

Verse 28

प्रणीता प्रोक्षणीपात्रमाज्यस्थाली घृतादिकम् प्रस्थद्वयं तण्डुलानां युग्मं युग्ममधोमुखम्

Ang sisidlang praṇītā, ang sisidlang prokṣaṇī (pangwisik), ang ājya-sthālī (kawaling ghee), at ang ghee (ghṛta) at kaugnay na handog—ay dapat ayusin at itabi. Para sa bigas (taṇḍula), ang sukat ay dalawang prastha; at ang mga sisidlan ay ilagay nang magkapares, na ang bawat pares ay nakataob (bunganga pababa).

Verse 29

प्रणीताप्रोक्षणीपात्रे न्यसेत् प्रागग्रगं कुशम् अद्भिः पूर्यप्रणीतान्तु ध्यात्वा देवं प्रपूज्य च

Sa mga sisidlang praṇītā at prokṣaṇī, maglagay ng isang talim ng damong kuśa na ang dulo ay nakaharap sa silangan. Pagkatapos, punuin ng tubig ang praṇītā; saka magnilay sa diyos at sambahin Siya nang nararapat ayon sa ritwal.

Verse 30

प्रणीतां स्थापयेदग्रे द्रव्याणाञ्चैव मध्यतः प्रोक्षणीमद्भिः सम्पूर्य प्रार्च्य दक्षे तु विन्यसेत्

Ilagay ang sisidlang praṇītā sa unahan, at ang mga sangkap ng ritwal sa gitna. Pagkatapos, punuin ng tubig ang prokṣaṇī at sambahin ito ayon sa tuntunin; saka ilagay sa kanang panig (timog na panig).

Verse 31

चरुञ्च श्रपयेदग्नौ ब्रह्माणं दक्षिणे न्यसेत् कुशानास्तीर्य पूर्वादौ परिधीन् स्थापयेत्ततः

Lutuin ang caru (lugaw na handog) sa apoy; at ilagay ang paring Brahmā sa dakong timog. Matapos ikalat ang damong kuśa na nagsisimula sa silangan, saka ilagay sa kani-kaniyang puwesto ang mga patpat na pangpalibot sa apoy (paridhi).

Verse 32

वैष्णवीकरणं कुर्याद् गर्भाधानादिना नरः गर्भाधानं पुंसवनं सीमन्तोन्नयनञ्जनिः

Dapat isagawa ng lalaki ang ritwal ng Vaiṣṇava na pagtatalaga sa pamamagitan ng mga saṃskāra na nagsisimula sa paglilihi: garbhādhāna, puṃsavana, at sīmantonnayana (paghiwalay ng buhok ng buntis).

Verse 33

नामादिसमावर्तनान्तं जुहुयादष्ट चाहुतीः पूर्णाहुतीः प्रतिकर्म श्रुचा स्रुवसुयुक्तया

Mula sa mga mantra na nagsisimula sa “nāma” hanggang sa pangwakas na pagbigkas, maghandog ng walong āhuti sa apoy; at sa bawat ritwal ay mag-alay din ng pūrṇāhuti (ganap na handog) gamit ang sandok na śruc kasama ang kutsarang sruva.

Verse 34

कुण्डमध्ये ऋतुमतीं लक्ष्मीं सञ्चिन्त्य होमयेत् कुण्डलक्ष्मीः समाख्याता प्रकृतिस्त्रिगुणात्मका

Pagbulayan si Lakṣmī—na nasa anyong makapangyarihan ayon sa panahon, mabunga at mapalad—sa gitna ng hukay-apoy, saka magsagawa ng homa. Siya’y tinatawag na “Kuṇḍa-Lakṣmī,” ang Prakṛti (unang Kalikasan) na ang diwa ay tatlong guṇa.

Verse 35

सा योनिः सर्वभूतानां विद्यामन्त्रगणस्य च विमुक्तेः कारणं वह्निः परमात्मा च मुक्तिदः

Si Agni ang yoni o pinagmumulan ng lahat ng nilalang, at gayundin ng mga kalipunan ng banal na kaalaman at mga mantra. Si Agni ang sanhi ng paglaya, ang Paramātman, at ang tagapagkaloob ng mukti.

Verse 36

प्राच्यां शिरः समाख्यातं बाहू कोणे व्यवस्थितौ ईशानाग्नेयकोणे तु जङ्घे वायव्यनैरृते

Ang silangan ay sinasabing ulo. Ang dalawang bisig ay nasa mga sulok; at sa sulok na Īśāna (hilagang-silangan) at Āgneya (timog-silangan) inilalagay ang mga binti/ibabang hita (jāṅghā), at sa Vāyavya (hilagang-kanluran) at Nairṛta (timog-kanluran) ay itinatakda rin ang mga paa o binti.

Verse 37

उदरं कुण्डमित्युक्तं योनिर्योनिर्विधीयते गुणत्रयं मेखलाः स्युर्ध्यात्वैवं समिधो दश

Ipinahahayag na ang tiyan ang kuṇḍa (hukay ng apoy na panghandog); at ang sinapupunan ay dapat pagnilayan bilang yoni (luklukan ng pinagmulan). Ang tatlong guṇa ay dapat mailarawan bilang mga mekhalā (mga sinturong pumapalibot). Pagkatapos magnilay nang ganito, maghandog ng sampung samidh (mga patpat na panggatong).

Verse 38

पञ्चाधिकांस्तु जुहुयात् प्रणवान्मुष्टिमुद्रया पुनराघारौ जुहुयाद्वाय्वग्न्यन्तं ततः श्रपेत्

Maghandog ng limang dagdag na alay (higit sa itinakdang bilang), habang binibigkas ang Praṇava (Oṁ) at ginagawa ang Muṣṭi-mudrā (kumpas na kamao). Pagkaraan, isagawa muli ang dalawang Āghāra na alay, na may mga pormulang nagtatapos sa Vāyu at Agni; at pagkatapos ay lutuin ang handog/pagkain.

Verse 39

ईशान्तं मूलमन्त्रेण आज्यभागौ तु होमयेत् उत्तरे द्वादशान्तेन दक्षिणे तेन मध्यतः

Sa pamamagitan ng ugat na mantra na nagtatapos sa panawagang Īśāna, ihandog sa homa ang dalawang bahagi ng ghee (ājya-bhāga). Sa hilagang panig ng apoy, ihandog ayon sa pormulang ‘dvādaśānta’; sa timog na panig, sa gayon ding pormula; at gayundin sa gitna.

Verse 40

व्याहृत्या पद्ममध्यस्थं ध्यायेद्वह्निन्तु संस्कृतम् वैष्णवं सप्तजिह्वं च सूर्यकोटिसमप्रभम्

Pagkasambit ng mga banal na vyāhṛti, pagnilayan ang Apoy na pinabanal bilang nananahan sa gitna ng isang lotus—may likas na Vaishnava, may pitong dila, at nagniningning na tulad ng sampung milyong araw.

Verse 41

चन्द्रवक्त्रञ्च सूर्याक्षं जुहुयाच्छतमष्ट च तदर्धञ्चाष्ट मूलेन अङ्गानाञ्च दशांशतः

Maghandog ng mga alay para sa mga diyos ng mantra na ‘Mukhang-Buwan’ at ‘Mata-ng-Araw’ nang isang daan at walo; at saka kalahati nito, limampu’t apat. Muli, sa ugat na mantra, ang mga alay para sa mga pantulong na sangkap (aṅga) ay isagawa sa ikasampung bahagi ng pangunahing bilang.