Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 97

चक्रतीर्थमिति ख्यातं ततः प्रभृति तद्द्विज । जातं त्रैलोक्यविख्यातमघौघध्वंसकृच्छुभम्

cakratīrthamiti khyātaṃ tataḥ prabhṛti taddvija | jātaṃ trailokyavikhyātamaghaughadhvaṃsakṛcchubham

นับแต่นั้นมา โอ พราหมณ์ผู้เป็นทวิช สถานที่นั้นได้ชื่อว่า ‘จักรตีรถะ’ เป็นมงคล เลื่องลือในไตรโลก และเป็นผู้ทำลายกระแสแห่งบาปทั้งปวง

चक्र-तीर्थम्the Cakra-tīrtha (discus sacred ford)
चक्र-तीर्थम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootcakra-tīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (चक्रस्य तीर्थम्)
इतिthus (called)
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formनामनिर्देश/उद्धरणसूचक-अव्यय
ख्यातम्known, renowned
ख्यातम्:
Kriyā (Predicative/क्रियाविशेष)
TypeVerb
Rootkhyā (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
ततःthereafter, from then
ततः:
Adhikaraṇa (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय/तद्-प्रभव)
Formअव्यय; तस्मात्/तदनन्तरम् (ablatival adverb)
प्रभृतिfrom (that time) onward
प्रभृति:
Adhikaraṇa (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootprabhṛti (अव्यय)
Formअव्यय; आरम्भकालसूचक (from, starting with)
तद्-द्विजO brahmin
तद्-द्विज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + dvija (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; कर्मधारयः (तद् द्विज = हे तद्-द्विज)
जातम्became, arose
जातम्:
Kriyā (Predicative/क्रियाविशेष)
TypeVerb
Rootjan (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
त्रैलोक्य-विख्यातम्famous in the three worlds
त्रैलोक्य-विख्यातम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottri-loka + vi-khyāta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (त्रैलोक्ये विख्यातम्)
अघौघ-ध्वंस-कृत्destroyer of masses of sin
अघौघ-ध्वंस-कृत्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootagha-ogha + dhvaṃsa + kṛt (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (विशेषणरूपेण), प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (अघौघस्य ध्वंसं करोति)
शुभम्auspicious
शुभम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśubha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण

Agastya

Tirtha: Cakratīrtha

Type: ghat

Listener: dvija (brāhmaṇa) addressed in the verse

Scene: A sacred ford/ghāṭa marked by a subtle emblem of the discus; pilgrims and brāhmaṇas speak of its fame; the atmosphere feels auspicious and protective.

C
Cakratīrtha
D
Dvija (brāhmaṇa listener)

FAQs

A tīrtha is defined by transformative power—destroying sin and spreading auspiciousness—thus earning cosmic renown.

Cakratīrtha in Ayodhyā.

Not directly here; the verse states the tīrtha’s fame and sin-destroying potency.