Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 132

अनुग्राह्यो भगवता दक्षश्चापि दिवौ कसः । ततः प्रहस्य भगवान्कर्पद्दी नीललोहितः । उवाच प्रणतान्देवान्दक्षं प्राचेतसं हरः

anugrāhyo bhagavatā dakṣaścāpi divau kasaḥ | tataḥ prahasya bhagavānkarpaddī nīlalohitaḥ | uvāca praṇatāndevāndakṣaṃ prācetasaṃ haraḥ

ทักษะและเหล่าเทพทั้งปวงล้วนควรแก่พระกรุณาของพระผู้เป็นเจ้า ครั้นแล้วพระภควานนีลโลหิตทรงแย้มสรวล พระหระตรัสแก่เหล่าเทพผู้กราบลงและแก่ทักษะ บุตรแห่งปราเจตัส

अनुग्राह्यःto be shown grace
अनुग्राह्यः:
Karta (Predicate adjective/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअनु-ग्रह् (धातु) + ण्यत् (कृदन्त)
Formण्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive/future passive participle): ‘to be favored’; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
भगवताby the Lord
भगवता:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
दक्षःDakṣa
दक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावना/समुच्चय-अव्यय (also/even)
दिवौकसःthe gods (heaven-dwellers)
दिवौकसः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदिवौकस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
ततःthen
ततः:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
प्रहस्यhaving smiled
प्रहस्य:
Kriya (Adverbial action/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्र-हस् (धातु) + क्त्वा/ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त अव्यय (absolutive): ‘having smiled/laughed’
भगवान्the Lord
भगवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कर्पद्दी(epithet; reading uncertain)
कर्पद्दी:
Karta (Qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootकर्पद्दी (प्रातिपदिक; पाठभेद/दुर्लभ-शब्द)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of भगवान्); शब्दार्थ/पाठ uncertain
नील-लोहितःblue and red-hued
नील-लोहितः:
Karta (Qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनील (प्रातिपदिक) + लोहित (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (copulative): ‘नीलश्च लोहितश्च’; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of भगवान्/हरः)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
प्रणतान्bowed down
प्रणतान्:
Karma (Object qualifier/कर्म)
TypeAdjective
Rootप्र-नम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle) ‘pranata’ = ‘bowed’; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of देवान्)
देवान्the gods
देवान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
दक्षम्Dakṣa
दक्षम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्राचेतसम्son/descendant of Pracetas
प्राचेतसम्:
Karma (Object qualifier/कर्म)
TypeAdjective
Rootप्राचेतस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of दक्षम्)
हरःHara (Śiva)
हरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Śiva (Hara, Nīlalohita)

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Hara as Nīlalohita—radiant, slightly smiling—addresses the devas and Dakṣa (Prācetasa) who lie prostrate; the scene emphasizes humility and the Lord’s approachable majesty.

Ś
Śiva (Hara, Nīlalohita)
D
Dakṣa (Prācetasa)
D
Devas

FAQs

Grace descends upon those who bow in humility; divine compassion transforms conflict into restoration.

Prabhāsa-kṣetra, within the Vastrāpathakṣetra Māhātmya narrative frame.

Praṇāma (prostration) is highlighted as the posture of receiving anugraha (divine favor).