Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 22

शंखचक्रगदा हस्ताः कृष्णरूपा भवंति ते । उपोष्यैकादशीं शुद्धां दशमीसंगवर्जिताम्

śaṃkhacakragadā hastāḥ kṛṣṇarūpā bhavaṃti te | upoṣyaikādaśīṃ śuddhāṃ daśamīsaṃgavarjitām

เขาย่อมมีรูปดุจพระกฤษณะ ถือสังข์ จักร และคทาไว้ในมือ—เมื่อได้อดอาหารในวันเอกาทศีอันบริสุทธิ์ ปราศจากมลทินแห่งการเกี่ยวข้องกับวันทศมี (วันก่อนหน้า)

शङ्खचक्रगदाहस्ताःhaving conch, discus, and mace in (their) hands
शङ्खचक्रगदाहस्ताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशङ्ख-चक्र-गदा-हस्त (प्रातिपदिक; शङ्ख + चक्र + गदा + हस्त)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st case), बहुवचनम्; बहुव्रीहिः—शङ्खचक्रगदाः हस्तेषु यस्य/येषां ते
कृष्णरूपाःof Kṛṣṇa’s form
कृष्णरूपाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृष्ण-रूप (प्रातिपदिक; कृष्ण + रूप)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st case), बहुवचनम्; कर्मधारयः—कृष्णं रूपं येषां ते
भवन्तिthey become
भवन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd person), बहुवचनम्; धातु: भू
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st case), बहुवचनम्; सर्वनाम
उपोष्यhaving fasted
उपोष्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootउपवस् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), धातु: उपवस्; पूर्वक्रिया (having fasted)
एकादशीम्on Ekādaśī (the 11th lunar day)
एकादशीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएकादशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd case), एकवचनम्; उपोष्य इत्यस्य कर्म (object of fasting)
शुद्धाम्pure
शुद्धाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुद्ध (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd case), एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying 'एकादशीम्')
दशमीसङ्गवर्जिताम्free from association with Daśamī (the 10th day)
दशमीसङ्गवर्जिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदशमी-सङ्ग-वर्जित (प्रातिपदिक; दशमी + सङ्ग + वर्जित)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd case), एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying 'एकादशीम्'); वर्जित = क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle used adjectivally)

Skanda (deduced)

Tirtha: Dvārakā (Gomātī and Rukmiṇī-hrada context)

Type: kshetra

Scene: A devotee emerging from sacred waters, radiant and transformed into a Kṛṣṇa-like form with śaṅkha, cakra, and gadā; behind, the Dvārakā temple and Kārtika lamps; a calendar-like motif indicating pure Ekādaśī.

K
Kṛṣṇa
E
Ekādaśī
Ś
Śaṅkha
C
Cakra
G
Gadā

FAQs

Pure Ekādaśī fasting is exalted as a transformative Vaishnava practice leading to closeness with Kṛṣṇa (sārūpya).

The Dvārakā Māhātmya context frames the vow; the verse emphasizes the vrata’s fruit rather than naming a single tīrtha.

Fasting on a “śuddha” Ekādaśī, carefully avoiding Daśamī-saṅga (improper overlap/association with the prior lunar day).