Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

दुर्वासा उवाच । यदि तिष्ठाम्यहं कृष्ण तथा त्वमपि केशव । तिष्ठस्व षोडशकलो नित्यं मद्वचनेन हि

durvāsā uvāca | yadi tiṣṭhāmyahaṃ kṛṣṇa tathā tvamapi keśava | tiṣṭhasva ṣoḍaśakalo nityaṃ madvacanena hi

ทุรวาสากล่าวว่า: หากเราจะพำนักอยู่ โอ้กฤษณะ แล้วท่านด้วย โอ้เกศวะ ก็พึงพำนักอยู่เช่นกัน; ด้วยวาจาของเรา ท่านจงสถิตอยู่เป็นนิตย์ พร้อมความบริบูรณ์แห่งสิบหกกลา

दुर्वासाDurvāsā
दुर्वासा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुर्वासस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; व्यक्तिनाम
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
यदिif
यदि:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formसम्बन्धबोधक-अव्यय; शर्तार्थक (conditional particle)
तिष्ठामिI stay/stand
तिष्ठामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; पुं/स्त्री (common)
कृष्णO Kṛṣṇa
कृष्ण:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; देव-नाम
तथाso/likewise
तथा:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/तुल्यार्थक (thus/so)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-कार (also/even)
केशवO Keśava
केशव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकेशव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; देव-नाम
तिष्ठस्वstay/stand (you)
तिष्ठस्व:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; आत्मनेपद
षोडशकलः(one) of sixteen parts / sixteen-phased (one)
षोडशकलः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootषोडश + कला (प्रातिपदिक); षोडशकल (समास-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; द्विगु-समास (षोडश कलाः यस्य/समाहारः)
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव/क्रियाविशेषणरूपेण; नपुंसकलिङ्ग-एकवचन-प्रथमा/द्वितीया रूपेण अव्ययवत् (adverbial accusative)
मद्वचनेनby my word/command
मद्वचनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमद् + वचन (प्रातिपदिक); मद्वचन (समास-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मम वचनम्)
हिindeed/for
हि:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle); हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (indeed/for)

Durvāsā

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Listener: Śrī Kṛṣṇa (Keśava)

Scene: Durvāsā speaks firmly to Kṛṣṇa: ‘If I stay, you must also stay—ever with sixteen kalās.’ The scene is charged with wonder: sage’s authoritative gesture, Kṛṣṇa’s attentive acceptance, aura indicating fullness.

D
Durvāsā
K
Kṛṣṇa
K
Keśava

FAQs

Saintly speech (ṛṣi-vākya) is portrayed as powerful, establishing enduring divine presence for the welfare of devotees.

Dvārakā as the kṣetra where both sage and Lord are established; the Varadāna tīrtha tradition arises from this boon-exchange.

No direct rite; the verse asserts perpetual presence (nitya-sthiti) as a spiritual assurance for pilgrims.