Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 44

गोकोटितीर्थादधिकं स्नानं तत्राधिकं भवेत् । ये पश्यंति महापुण्या गोपीचंदनमृत्तिकाम् । गंगास्नानफलं तेषां जायते नात्र संशयः

gokoṭitīrthādadhikaṃ snānaṃ tatrādhikaṃ bhavet | ye paśyaṃti mahāpuṇyā gopīcaṃdanamṛttikām | gaṃgāsnānaphalaṃ teṣāṃ jāyate nātra saṃśayaḥ

การอาบน้ำ ณ ที่นั้นกล่าวกันว่ายิ่งกว่าบุญแห่งทิรถะนับโกฏิ ผู้มีบุญใหญ่ผู้ได้เห็นดินศักดิ์สิทธิ์โกปีจันทนะ ย่อมได้ผลบุญประหนึ่งอาบในคงคา—หาใช่มีข้อสงสัยไม่

गोकोटितीर्थात्from the ‘gokoṭi’ sacred place
गोकोटितीर्थात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootगो-कोटि-तीर्थ (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; समासः—गोकोटि + तीर्थ (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘गोकोटीनां तीर्थम्’)
अधिकम्greater, more
अधिकम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअधिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; विशेषणम्
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)
अधिकम्greater
अधिकम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअधिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (स्नानम् इत्यस्य)
भवेत्would be / becomes
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम
पश्यन्तिsee
पश्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपश् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
महापुण्याःvery meritorious
महापुण्याः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहापुण्य (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (ये इत्यस्य); समासः—महा + पुण्य (कर्मधारयः)
गोपीचन्दनमृत्तिकाम्the Gopī-candana clay
गोपीचन्दनमृत्तिकाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगोपी-चन्दन-मृत्तिका (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—गोपीचन्दनस्य मृत्तिका (षष्ठी-तत्पुरुषः)
गङ्गास्नानफलम्the fruit of bathing in the Gaṅgā
गङ्गास्नानफलम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगङ्गा-स्नान-फल (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—गङ्गायां स्नानस्य फलम् (सप्तमी/षष्ठी-तत्पुरुष-भावः)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
जायतेarises / is obtained
जायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
not
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (negation particle)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Narrator (contextual Purāṇic voice within Dvārakā Māhātmya; specific speaker not stated in the verse)

Tirtha: Gopīcandana-tīrtha (implied) / Dvārakā snāna-sthāna associated with Gopīcandana

Type: tirtha

Scene: Pilgrims bathing at a radiant coastal/riverine tīrtha near Dvārakā; a saint presents pale-yellow/earthy Gopīcandana clay; a vision of Mother Gaṅgā appears above, signifying equivalence of merit.

G
Gopīcandana
G
Gaṅgā

FAQs

Dvārakā-associated sanctity magnifies merit: even seeing sacred substances like Gopīcandana is declared to yield extraordinary tīrtha-fruit.

Dvārakā and its sanctified region (as presented in Dvārakā Māhātmya), with comparison to Gaṅgā tīrtha.

Snāna (ritual bathing) in the praised place, and darśana (reverent beholding) of Gopīcandana mṛttikā.