Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 41

दिव्यवाण्युवाच । अहो बत महाश्चर्य्यं सर्वेषां सुखदे शुभे । प्रसंगेऽत्र महाक्षेत्रे मग्ना दुःखार्णवे बुधाः

divyavāṇyuvāca | aho bata mahāścaryyaṃ sarveṣāṃ sukhade śubhe | prasaṃge'tra mahākṣetre magnā duḥkhārṇave budhāḥ

พระสุรเสียงตรัสว่า: “โอหนอ น่าอัศจรรย์ยิ่งนัก! ในมหากษेत्रอันเป็นมงคลและประทานสุขแก่สรรพชนนี้เอง เหล่าบัณฑิตกลับจมอยู่ในมหาสมุทรแห่งทุกข์เพราะเหตุปัจจัย”

दिव्य-वाणीthe divine voice
दिव्य-वाणी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदिव्य (प्रातिपदिक) + वाणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (दिव्या वाणी)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अहोah!
अहो:
Sambodhana/Exclamation (उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formविस्मयादि-बोधक-अव्यय (exclamatory particle)
बतindeed / alas
बत:
Exclamation (उद्गार)
TypeIndeclinable
Rootबत (अव्यय)
Formनिपात (particle; emphasis/exclamation)
महा-आश्चर्यम्a great wonder
महा-आश्चर्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + आश्चर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (महत् आश्चर्यम्)
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Shashthi-sambandha (षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक (सामान्य), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन
सुख-देO giver of happiness
सुख-दे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootसुख (प्रातिपदिक) + द (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, संबोधन-एकवचन (Vocative); विशेषण; तत्पुरुषः (सुखं ददाति इति)
शुभेO auspicious one
शुभे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, संबोधन-एकवचन; विशेषण
प्रसङ्गेon the occasion
प्रसङ्गे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्रसङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
महा-क्षेत्रेin the great sacred place
महा-क्षेत्रे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (महद् क्षेत्रम्)
मग्नाःimmersed / sunk
मग्नाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमग्न (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त from √मज्ज्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; भूतकृदन्त (past participle) used adjectivally; विशेषण (qualifier of ‘बुधाः’)
दुःख-अर्णवेin the ocean of sorrow
दुःख-अर्णवे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदुःख (प्रातिपदिक) + अर्णव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (दुःखस्य अर्णवः)
बुधाःthe wise (people)
बुधाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबुध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

Divyavāṇī (Divine Voice)

Tirtha: Mahākṣetra (contextual: Dvārakā/Prabhāsa sacred region)

Type: kshetra

Listener: Gautama, Nārada, and assembled sages

Scene: An unseen divine voice speaks from the sky; below, learned sages sit near a sacred shore, their faces clouded with grief, while the landscape remains radiant—creating a poignant contrast between outer auspiciousness and inner sorrow.

D
Divyavāṇī
M
Mahākṣetra (great sacred region)
B
Budhas (the wise)

FAQs

Even the wise may be overcome by grief, but sacred space and divine instruction are depicted as immediate sources of restoration.

The verse refers generally to a mahākṣetra; the following verses identify the region leading to Dvārakā and associated tīrthas.

None directly; it introduces divine counsel that will guide toward tīrthas and their merits.