Adhyaya 45
Prabhasa KhandaArbudha KhandaAdhyaya 45

Adhyaya 45

บทนี้กล่าวถึงคำสั่งสอนของฤๅษีปุลัสตยะเกี่ยวกับเทวคาตะ (Devakhāta) ซึ่งยกย่องว่าเป็นตีรถะอันให้บุญยิ่ง มีชื่อเสียงประหนึ่งปรากฏขึ้นเอง และเป็นที่รับรองในหมู่นักปราชญ์ (วิพุธะ) ทั้งหลาย ต่อจากนั้นระบุวิธีปฏิบัติทางพิธีกรรม คือการทำศราทธะ (śrāddha) ณ สถานที่นี้ โดยเน้นเป็นพิเศษในวันอมาวาสยา และยิ่งมีผลเมื่อดวงอาทิตย์โคจรอยู่ในราศีกันยา (Kanyā/Virgo) ข้อความเชื่อมพิธีนี้กับผลสองประการ คือผู้ประกอบพิธีได้คติภพหน้าอันสูงส่ง และบรรพชน (ปิตฤ) ได้รับการเกื้อกูลให้พ้นทุกข์ แม้ผู้ที่ตกอยู่ในชะตากรรมอันยากลำบากก็ยังได้รับอานิสงส์ ท้ายบทลงด้วยโคโลฟอนตามแบบ ระบุว่าเป็นตอนหนึ่งในสกันทมหาปุราณะ หมวดประภาสขันฑะ (อรพุทขันฑะ) ว่าด้วย “เรื่องกำเนิดและมหาตมยะของเทวคาตะ”

Shlokas

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । देवखातं ततो गच्छेत्सुपुण्यं तीर्थमुत्तमम् । यत्ख्यातिर्विबुधैः सर्वैः स्वयमेव व्यधीयत

ปุลัสตยะกล่าวว่า: จากนั้นพึงไปยังเทวคาตะ ตีรถะอันประเสริฐยิ่งและเปี่ยมบุญกุศล ซึ่งเกียรติคุณของสถานที่นั้นได้ตั้งมั่นขึ้นเองท่ามกลางหมู่เทพทั้งปวง

Verse 2

तत्र यः कुरुते श्राद्धममावास्यां विशेषतः । कन्यागते रवौ राजन्स लभेत्परमं पदम् । पितॄन्स तारयत्येव प्राप्तानपि सुदुर्गतिम्

ผู้ใดประกอบพิธีศราทธะ ณ ที่นั้น โดยเฉพาะในวันอมาวาสยา เมื่อพระอาทิตย์เสด็จเข้าสู่ราศีกันยา (กันย์) โอ้พระราชา ผู้นั้นย่อมบรรลุแดนอันสูงสุด และย่อมโปรดพ้นบรรพชนของตน แม้ท่านเหล่านั้นจะตกอยู่ในภาวะอันยากลำบากยิ่งก็ตาม

Verse 45

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्डे श्रीदेवखातोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनाम पंचचत्वारिंशोऽध्यायः

ดังนี้ จบบทที่สี่สิบห้า นามว่า “พรรณนากำเนิดและมหาตมยะของศรีเทวคาตะ” ในอรพุทขันฑะ ตอนที่สาม ภายในปรภาสขันฑะ ภาคที่เจ็ด แห่งศรีสกันทมหาปุราณะ ในเอกาศีติ-สหัสรีสังหิตา