Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 91

कथं त्वया जितो देवि ह्यजेयो भुवनत्रये । शिवमेनं न जानासि स्त्रीभावाच्च वरानने

kathaṃ tvayā jito devi hyajeyo bhuvanatraye | śivamenaṃ na jānāsi strībhāvācca varānane

ข้าแต่พระเทวี ไฉนท่านจึงกล่าวว่าได้ ‘พิชิต’ พระศิวะ ผู้แท้จริงแล้วมิอาจพิชิตได้ในสามโลก? โอ้ผู้มีพักตร์งาม เพราะความทะนงแห่งสตรี ท่านจึงไม่รู้จักพระองค์ตามความเป็นจริง

कथम्how
कथम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formअव्यय (interrogative adverb)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
जितःconquered
जितः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजि (धातु) + त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (अजेयः) इत्यस्य भावः—‘conquered’
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
अजेयःunconquerable
अजेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअजेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (सः/शिवः)
भुवनत्रयेin the three worlds
भुवनत्रये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभुवन + त्रय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः—भुवन-त्रय (द्विगु)
शिवम्Shiva
शिवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
एनम्him
एनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद्/एनद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय (negation particle)
जानासिyou know
जानासि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यम-पुरुष, एकवचन
स्त्रीभावात्because of womanly nature
स्त्रीभावात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootस्त्री + भाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; समासः—स्त्री-भाव (तत्पुरुषः: स्त्रियाः भावः)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction)
वराननेO fair-faced one
वरानने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवर + आनन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—वर-आनन (कर्मधारयः: वरम् आननं यस्याः)

Nārada

Tirtha: Kedāra

Type: kshetra

Listener: Pārvatī

Scene: Nārada questions Devī’s claim of victory, pointing toward the unseen, unconquerable Śiva; Devī’s face shows a mix of surprise and rising indignation.

N
Nārada
P
Pārvatī
Ś
Śiva

FAQs

Even divine power must bow to the truth that Śiva is ultimately unconquerable; humility and right understanding overcome pride.

The broader context is Kedārakhaṇḍa (Kedāra sacred region), though this verse itself focuses on doctrine rather than naming a specific tīrtha.

No explicit ritual (snāna, dāna, japa, vrata) is prescribed in this verse.