Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 65

नारद उवाच । द्यूतं न जानामि न चाश्रयामि ह्यहं तपस्वी शिवकिंकरश्च कथं च मां पृच्छसि राजकन्यके योगीश्वराणां परमं पवित्रे

nārada uvāca | dyūtaṃ na jānāmi na cāśrayāmi hyahaṃ tapasvī śivakiṃkaraśca kathaṃ ca māṃ pṛcchasi rājakanyake yogīśvarāṇāṃ paramaṃ pavitre

นารทกล่าวว่า “ข้าพเจ้าไม่รู้การเล่นสกา และไม่ยึดพึ่งสิ่งนั้น ข้าพเจ้าเป็นตบัสวีและเป็นผู้รับใช้พระศิวะ แล้วไฉนพระองค์จึงถามข้าพเจ้าเล่า โอ้ราชกุมารี—ผู้บริสุทธิ์ยิ่งในหมู่เจ้าแห่งโยคีทั้งหลาย”

नारदःNārada
नारदः:
Karta (Speaker/subject)
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
द्यूतम्gambling/dice-play
द्यूतम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootद्यूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
not
:
Negation
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
जानामिI know
जानामि:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
not
:
Negation
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
आश्रयामिI resort to/engage in
आश्रयामि:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootआ + श्रि (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
हिindeed
हि:
Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तपस्वीan ascetic
तपस्वी:
Predicate nominative
TypeNoun
Rootतपस्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; गुणवाचक-नाम
शिवकिंकरःservant of Śiva
शिवकिंकरः:
Predicate nominative
TypeNoun
Rootशिव + किंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (शिवस्य किंकरः)
and
:
Connector
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
कथम्how
कथम्:
Adverbial (प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
and
:
Connector
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
माम्me
माम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
पृच्छसिyou ask
पृच्छसि:
Kriya (Verb)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formलट्-लकार, मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
राजकन्यकेO princess
राजकन्यके:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootराजन् + कन्यका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (राज्ञः कन्यका)
योगीश्वराणाम्of the lords of yogis
योगीश्वराणाम्:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootयोगिन् + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (योगिनाम् ईश्वराः)
परमम्supreme
परमम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (पवित्रे/पवित्रम्)
पवित्रेO pure one / O purifier
पवित्रे:
Sambodhana (Address-qualifier)
TypeNoun
Rootपवित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; विशेष्य-सम्बोधन (राजकन्यके इति सम्बोधनस्य विशेषणरूपेण)

Nārada

Tirtha: Kedāra/Kedāranātha

Type: kshetra

Listener: Girijā (Pārvatī/Satī)

Scene: Nārada, calm and austere, gestures modestly as he declines knowledge of dice, identifying himself as a tapasvī and Śiva’s servant; Girijā listens, Śiva present.

N
Nārada
Ś
Śiva
P
Pārvatī (as Rājakanyā/Girijā)

FAQs

Tapas and devotion to Śiva imply restraint from degrading habits; the saintly model is detachment from vice.

Kedārakhaṇḍa is the textual setting; this verse emphasizes character rather than a named pilgrimage spot.

None explicitly; it highlights the ascetic discipline of not resorting to gambling.