Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 23

श्रुत्वा तदा तां गगने समीरितां तदैव वाचं प्रमथैः परीतः । कुमारकस्तं प्रति हंतुकामो दैत्याधिपं तारकमुग्ररूपम्

śrutvā tadā tāṃ gagane samīritāṃ tadaiva vācaṃ pramathaiḥ parītaḥ | kumārakastaṃ prati haṃtukāmo daityādhipaṃ tārakamugrarūpam

ครั้นกุมารผู้เยาว์ได้สดับวาจานั้นซึ่งเปล่งจากนภา และถูกห้อมล้อมด้วยเหล่าประมถะ ก็มีใจมุ่งสังหาร ย่างกรายเข้าหาตารกะ จอมแห่งไทตยะผู้ดุดันน่าเกรงขาม

śrutvāhaving heard
śrutvā:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootśru (श्रु धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund): 'having heard'
tadāthen
tadā:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक
tāmthat (voice/speech)
tām:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
gaganein the sky
gagane:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootgagana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
samīritāmuttered/spoken
samīritām:
Karman (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootsam + īr (ईर्/ईरय् धातु)
Formक्त-प्रत्यय (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of tām/vācam)
tadaivajust then
tadaiva:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय) + eva (अव्यय)
Formअव्ययसमूह; कालवाचक + अवधारण (immediately/just then)
vācamspeech/voice
vācam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvāc (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
pramathaiḥby/with the Pramathas
pramathaiḥ:
Sahakāraka (Association/सह)
TypeNoun
Rootpramatha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
parītaḥsurrounded
parītaḥ:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootpari + i (इ धातु)
Formक्त-प्रत्यय (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of kumārakaḥ): 'surrounded'
kumārakaḥthe young Kumāra
kumārakaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkumāraka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
tamhim
tam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
pratitowards/against
prati:
Sambandha (Directional relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootprati (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्ग/पूर्वसर्गवत्, दिशार्थ (preposition: 'towards/against')
hantukāmaḥdesiring to kill
hantukāmaḥ:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Roothan (हन् धातु) + kāma (प्रातिपदिक)
Formतुमुन्-अर्थे काम-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of kumārakaḥ)
daityādhipamlord of the Daityas
daityādhipam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक) + adhipa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: 'daityānām adhipaḥ'); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
tārakamTāraka
tārakam:
Karman (Apposition/कर्म)
TypeNoun
Roottāraka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; दैत्याधिपस्य विशेष्य-समनाधिकरण (appositional)
ugrarūpamof fierce form
ugrarūpam:
Karman (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootugra (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास ('ugraṃ rūpaṃ yasya/ugraṃ rūpam'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of tārakam/daityādhipam)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating (contextual attribution)

Tirtha: Kedāra (Kedārakṣetra)

Type: kshetra

Scene: Kumāra, youthful yet radiant, advances toward the terrifying Tāraka; around him swirl the Pramathas—Śiva’s gaṇas—armed and roaring; the sky still glows with the afterlight of the heavenly proclamation.

K
Kumāra (Skanda)
T
Tāraka
P
Pramathas
D
Daityas
Ā
Ākāśavāṇī

FAQs

When divine purpose is confirmed, one should act decisively—guided by dharma and supported by the Lord’s forces.

The setting is within Kedāra Khaṇḍa, but the verse emphasizes Skanda’s mission rather than a pilgrimage instruction.

None.