Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 15

तस्या वचनमाकर्ण्य दक्षः क्रुद्धोऽब्रवीद्वचः । किं त्वया बहुनोक्तेन कार्यं नास्तीह सांप्रतम्

tasyā vacanamākarṇya dakṣaḥ kruddho'bravīdvacaḥ | kiṃ tvayā bahunoktena kāryaṃ nāstīha sāṃpratam

ครั้นได้ฟังถ้อยคำของนางแล้ว ท้าวทักษะก็โกรธและกล่าวว่า “ถ้อยคำยืดยาวของเจ้าจะมีประโยชน์อันใด? บัดนี้ ณ ที่นี้ หาได้มีความจำเป็นไม่”

तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
वचनम्speech/words
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
आकर्ण्यhaving heard
आकर्ण्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootआ+√कर्ण्/√श्रु (धातु) → आकर्ण्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकालिक क्रिया (having heard)
दक्षःDakṣa
दक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√क्रुध् (धातु) → क्रुद्ध (कृदन्त, क्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√ब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
वचःa statement
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
किम्what?
किम्:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नार्थक
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
बहुनाwith much (talk)
बहुना:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; 'बहु' इति विशेषण (with much)
उक्तेनby what is said / by speaking
उक्तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Root√वच् (धातु) → उक्त (कृदन्त, क्त)
Formभूतकृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; 'उक्त' = said words
कार्यम्need/purpose
कार्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
not
:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
इहhere
इह:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
सांप्रतम्at present
सांप्रतम्:
Kala-adhikarana (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootसांप्रतम् (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time: 'now/at present')

Dakṣa

Listener: null

Scene: Dakṣa, seated in a grand sacrificial hall, turns sharply with anger, dismissing a composed woman’s counsel; priests and ritual fires glow, but the atmosphere tightens with tension.

D
Dakṣa
S
Satī

FAQs

Spiritual arrogance rejects wise counsel; such contempt becomes the seed of adharma and downfall.

No tirtha is directly named in this line; it is part of the Kedārakhaṇḍa’s narrative frame.

None directly; the broader episode concerns yajña and proper honoring of deities.