Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 58

गजान्कृत्वा ह्येकतश्च हयांश्च विविधांस्तथा । स्यंदनानिविचित्राणि नानारत्नयुतानि च

gajānkṛtvā hyekataśca hayāṃśca vividhāṃstathā | syaṃdanānivicitrāṇi nānāratnayutāni ca

เขาจัดช้างไว้ด้านหนึ่ง และม้าหลากชนิดเช่นกัน อีกทั้งตั้งรถศึกอันวิจิตรตระการ ประดับด้วยรัตนะนานาประการ

गजान्elephants
गजान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
कृत्वाhaving arranged/made
कृत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund)
हिindeed
हि:
Sambandha/Avyaya (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
एकतःon one side
एकतः:
Kriya-visheshana (Place)
TypeIndeclinable
Rootएकतः (अव्यय)
Formदिशावाचक अव्यय (adverb: on one side)
and
:
Samuccaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक निपात (conjunction)
हयान्horses
हयान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Samuccaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक निपात (conjunction)
विविधान्various, diverse
विविधान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; agreeing with हयान् (or implied groups)
तथाlikewise
तथा:
Kriya-visheshana (Manner)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: likewise/so)
स्यन्दनानिchariots
स्यन्दनानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्यन्दन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; here as further objects with implied कृत्वा
विचित्राणिvariegated, splendid
विचित्राणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविचित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; agreeing with स्यन्दनानि
नानारत्नयुतानिadorned with many gems
नानारत्नयुतानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनाना (अव्यय) + रत्न (प्रातिपदिक) + युत (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; तत्पुरुष (नानाविधैः रत्नैः युतानि) = endowed with many kinds of gems; agreeing with स्यन्दनानि
and
:
Samuccaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक निपात (conjunction)

Lomaharṣaṇa (Sūta) addressing the sages (deduced)

Scene: Elephants massed to one flank, cavalry to another, and jewel-studded chariots in the center; sunlight glints off gems, banners ripple above.

E
Elephants
H
Horses
C
Chariots (Syandana)

FAQs

The Purāṇa depicts the full mobilization of worldly resources, yet implies that true victory depends on dharma, not mere equipment.

The verse continues the Antarvedī setting, though it focuses on the arrangement of battle units.

None.