Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 26

नारद उवाच । आगतास्ते महात्मानो देवा इन्द्रपुरोगमाः । तथा महर्षयः सर्वे गणैश्च परिवारिताः । महादेवो वृषारूढो ह्यागतोद्वहनं प्रति

nārada uvāca | āgatāste mahātmāno devā indrapurogamāḥ | tathā maharṣayaḥ sarve gaṇaiśca parivāritāḥ | mahādevo vṛṣārūḍho hyāgatodvahanaṃ prati

นารทกล่าวว่า “เหล่าเทวะผู้มีมหาจิต นำโดยพระอินทร์ ได้มาถึงแล้ว และมหาฤๅษีทั้งปวงก็มาพร้อมหมู่คณะของตนด้วย มหาเทวะเองทรงประทับบนโคอุศภะ เสด็จมุ่งสู่พิธีอภิเษกสมรส”

नारदःNarada
नारदः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
आगताःhave come
आगताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootआगत (कृदन्त, √गम् (धातु) उपसर्ग आ-)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त), कर्तरि प्रयोग (have come)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; सर्वनाम
महात्मानःgreat-souled
महात्मानः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण
देवाःgods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
इन्द्रपुरोगमाःwith Indra in the lead
इन्द्रपुरोगमाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक) + पुरोगम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण; समासः—तत्पुरुष (इन्द्रः पुरोगमः येषाम्)
तथाalso
तथा:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/तुल्यार्थक क्रियाविशेषण (likewise/also)
महर्षयःgreat sages
महर्षयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहर्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण
गणैःby attendants
गणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
परिवारिताःwere surrounded
परिवारिताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootपरिवारित (कृदन्त, √वृ (धातु) उपसर्ग परि-)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त), कर्मणि प्रयोग (surrounded)
महादेवःMahadeva (Shiva)
महादेवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहादेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—कर्मधारय (महान् देवः)
वृषारूढःmounted on the bull
वृषारूढः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवृष (प्रातिपदिक) + आरूढ (कृदन्त, √रुह् (धातु) उपसर्ग आ-)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; क्त-कृदन्त विशेषण; समासः—तत्पुरुष (वृषे आरूढः)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/हेतुबोधक निपात (indeed/for)
आगतःhas come
आगतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootआगत (कृदन्त, √गम् (धातु) उपसर्ग आ-)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), कर्तरि प्रयोग (has come)
उद्वहनम्the carrying away / abduction
उद्वहनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउद्वहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; गन्तव्य/उद्देश्यवाचक
प्रतिtowards / regarding
प्रति:
Adhikarana (Goal/अधिकरण-गत्यर्थ)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्गसदृश-पूर्वसर्ग/संबन्धबोधक (towards/with regard to)

Nārada

Tirtha: Kedāra-kṣetra (narrative locus)

Type: kshetra

Listener: Himavān (implied audience within the scene)

Scene: Nārada announces a grand arrival: Indra-led devas, great ṛṣis with their retinues, and Mahādeva on Nandin moving toward the wedding procession.

N
Nārada
I
Indra
D
Devas
M
Maharṣis
G
Gaṇas
M
Mahādeva
N
Nandin (implied by vṛṣa)

FAQs

When dharma is celebrated (here, the divine marriage), the cosmos itself gathers—gods, sages, and gaṇas—showing the sacredness of righteous union and devotion to Śiva.

The Kedāra-Himālaya setting, portrayed as the stage for a cosmic assembly surrounding Śiva.

No explicit ritual is prescribed; the verse points to the auspiciousness of vivāha-saṃskāra and divine darśana.