Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 24

पाखंडिनो दुर्जनाः पापशीला विप्रं दृष्ट्वा चोद्धता उन्मदाश्च । वध्यास्त्याज्याः सद्भिरेवंविधा हि तस्मादेनं शापितुं चोद्यतोऽस्मि

pākhaṃḍino durjanāḥ pāpaśīlā vipraṃ dṛṣṭvā coddhatā unmadāśca | vadhyāstyājyāḥ sadbhirevaṃvidhā hi tasmādenaṃ śāpituṃ codyato'smi

พวกนอกรีตเช่นนี้—ชั่วร้ายและมีนิสัยบาป—แม้เห็นพราหมณ์ก็ยังหยิ่งผยองและคลุ้มคลั่ง คนเช่นนี้สมควรถูกผู้ดีลงโทษและขับไล่ ฉะนั้นข้าจึงตั้งใจจะสาปเขา

pākhaṇḍinaḥhypocrites
pākhaṇḍinaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpākhaṇḍin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; पाखण्डिनः = hypocrites/heretics
durjanāḥwicked people
durjanāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdurjana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
pāpaśīlāḥof sinful conduct
pāpaśīlāḥ:
Karta-anvayi (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootpāpa + śīla (प्रातिपदिके)
Formकर्मधारयसमास; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणं (durjanāḥ)
viprama brahmin
vipram:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Kriya (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); √दृश् = having seen
caand
ca:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/and)
uddhatāḥarrogant
uddhatāḥ:
Karta-anvayi (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootuddhata (प्रातिपदिक; √han/√dhā? lexical adj)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणं (durjanāḥ)
unmadāḥmad
unmadāḥ:
Karta-anvayi (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootunmada (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणं (durjanāḥ)
caand
ca:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
vadhyāḥfit to be slain
vadhyāḥ:
Karta-anvayi (Predicate adjective/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootvadhya (प्रातिपदिक; √vadh (धातु) + यत्)
Formयत्-प्रत्ययान्त कृदन्त/विशेषण; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘to be killed’
tyājyāḥfit to be abandoned
tyājyāḥ:
Karta-anvayi (Predicate adjective/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Roottyājya (प्रातिपदिक; √tyaj (धातु) + यत्)
Formयत्-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘to be abandoned’
sadbhīḥby the good (people)
sadbhīḥ:
Karana/Agent-in-passive (कर्तृकरण)
TypeNoun
Rootsat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; सत् = good people
evaṃvidhāḥsuch (people)
evaṃvidhāḥ:
Karta-anvayi (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootevaṃ + vidha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (एवंविध = of such kind); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणं (pākhaṇḍinaḥ/durjanāḥ)
hiindeed
hi:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय (निपात)
tasmāttherefore
tasmāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Roottasmāt (सर्वनाम-प्रातिपदिक: tad)
Formअव्ययभावे पञ्चमी-एकवचन (तस्मात्) = therefore/from that
enamhim
enam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया (2nd), एकवचन; एनम् = him
śāpituṃto curse
śāpituṃ:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootśap (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive); √शप् = to curse
caand
ca:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
udyataḥready/intent
udyataḥ:
Karta-anvayi (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootudyata (प्रातिपदिक; √yam (धातु) + क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणं (aham)
asmiI am
asmi:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन; √अस् = to be

Dakṣa

Tirtha: Kedāra (contextual frame)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇa assembly within the story; also purāṇic audience (contextual)

Scene: Dakṣa, eyes widened and brows knit, declares that such ‘heretics’ are to be punished and announces his intention to curse; brāhmaṇas react—some approving, some uneasy—while the yajña fire flares.

D
Dakṣa
B
Brāhmaṇa (vipra)
Ś
Śiva (implied target of the curse)

FAQs

Condemning the divine under the guise of moral judgment is itself adharma; anger-driven speech becomes the cause of one’s own fall.

No site is praised; the verse continues the Naimiṣāraṇya-based conflict narrative.

None; it announces an intended curse (śāpa), not a prescribed rite.