Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 11

अस्त्युपायो महानत्र गन्धमादनपर्वते । मत्तश्चिरायुर्मित्रोस्ति गृध्रः प्राणसमः सुहृत्

astyupāyo mahānatra gandhamādanaparvate | mattaścirāyurmitrosti gṛdhraḥ prāṇasamaḥ suhṛt

“ที่นี่มีอุบายอันยิ่งใหญ่—ณ เขาคันธมาทนะ. ที่นั่นเรามีมิตรผู้มีอายุยืน คือแร้งหนึ่ง เป็นสหายผู้หวังดี อันเป็นที่รักดุจชีวิตของเราเอง”

अस्तिthere is
अस्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
उपायःa means / plan
उपायः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootउपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
महान्great
महान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (उपायस्य)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
गन्धमादनपर्वतेon Mount Gandhamādana
गन्धमादनपर्वते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगन्धमादन + पर्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (गन्धमादनस्य पर्वतः)
मत्तःfrom me
मत्तः:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन
चिरायुःlong-lived
चिरायुः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचिर + आयुस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (चिरं आयुः यस्य) विशेषण (मित्रस्य)
मित्रःa friend
मित्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
गृध्रःa vulture
गृध्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगृध्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
प्राणसमःequal to (one's) life
प्राणसमः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्राण + सम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; उपमान-तत्पुरुषः (प्राणैः समः) विशेषण (सुहृदः/मित्रस्य)
सुहृत्a good friend
सुहृत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुहृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Ulūka

Tirtha: Gandhamādana

Type: peak

Scene: Ulūka proposes a remedy: journey to Gandhamādana where a venerable vulture-friend resides, portrayed as wise and long-lived; the mountain looms as a sacred horizon.

U
Ulūka
G
Gandhamādana
G
Gṛdhra (vulture friend)

FAQs

Hope and right counsel (upāya) arise through virtuous friendships and the guidance of the wise and experienced.

Mount Gandhamādana is named as the significant sacred geography marker in the narrative.

No ritual is prescribed; the verse introduces a dharmic ‘means’ via a journey to Gandhamādana.