Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 56

वससि ध्रुवचक्रे त्वं मुनिचक्रे च ते स्थितिः । भचक्रेषु खचक्रेषु भूचक्रे च नमोऽस्तु ते

vasasi dhruvacakre tvaṃ municakre ca te sthitiḥ | bhacakreṣu khacakreṣu bhūcakre ca namo'stu te

พระแม่ประทับอยู่ในจักรแห่งธรุวะ (ดาวเหนือ) และทรงสถิตในจักรแห่งฤๅษีด้วย ในวงล้อแห่งดวงดาว ในทรงกลมฟ้า และในจักรแห่งแผ่นดิน—ขอนอบน้อมแด่พระองค์

वससिyou dwell
वससि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (singular)
ध्रुवचक्रेin the fixed/polar wheel (Dhruva-circle)
ध्रुवचक्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootध्रुव (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), एकवचन; ध्रुवस्य चक्रे इति षष्ठी-तत्पुरुष
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुषार्थे (2nd person pronoun), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
मुनिचक्रेin the circle of sages
मुनिचक्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), एकवचन; मुनीनां चक्रे इति षष्ठी-तत्पुरुष
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
तेyour
ते:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive/6th), एकवचन
स्थितिःabiding/presence
स्थितिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्थिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
भचक्रेषुin the Bhā-circles
भचक्रेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभ (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), बहुवचन; भस्य चक्रेषु इति षष्ठी-तत्पुरुष
खचक्रेषुin the Kha-circles
खचक्रेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootख (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), बहुवचन; खस्य चक्रेषु इति षष्ठी-तत्पुरुष
भूचक्रेin the earth-circle
भूचक्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), एकवचन; भूमेः चक्रे इति षष्ठी-तत्पुरुष
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formनमस्-शब्दः अव्ययीभाववत् प्रयोगः; निपात/उद्गार (interjection of salutation)
अस्तुlet there be
अस्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट् (Imperative/benedictive sense), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (Dative/4th), एकवचन

Bhīma

Scene: A devotee offers namaskāra to a radiant Devī whose form spans the pole-star, constellations, celestial spheres, and the earth-disc, with sages’ mandala encircling her.

D
Devī
D
Dhruva
M
Munis (sages)

FAQs

Devī is the sustaining presence from the polar axis of the heavens down to the earthly realm—order and stability rest in her.

No particular tīrtha is named; the verse is cosmological rather than geographical.

None; it is contemplative praise (stuti) aligning devotion with cosmic vision.