Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 4

तदासाद्य स हैडंबिर्मेरोः शिखरवद्ग्रहम् । द्वारि स्थितां संददर्श कर्णप्रावरणां सखीम्

tadāsādya sa haiḍaṃbirmeroḥ śikharavadgraham | dvāri sthitāṃ saṃdadarśa karṇaprāvaraṇāṃ sakhīm

ครั้นไปถึงเรือนนั้น—สูงดุจยอดเขาพระเมรุ—ไหฑัมพีได้เห็นสหายสตรีนามกรณปราวรณา ยืนอยู่ที่ประตู

तत्that (place/house)
तत्:
Karma (Object of ‘āsādya’)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (गृहं/स्थानं प्रति)
आसाद्यhaving reached
आसाद्य:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootā-sad (धातु) + ल्यप् (अव्ययीभाव-भावे)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय (Gerund/absolutive): ‘having reached’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हैडंबिःHaiḍaṃbi (name/epithet)
हैडंबिः:
Karta (Apposition to subject)
TypeNoun
Roothaiḍaṃbi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (नाम/विशेषणवत्)
मेरोःof Meru
मेरोः:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootmeru (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
शिखरवत्like a peak
शिखरवत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootśikhara-vat (प्रातिपदिक; शिखर + वत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपमानवाचक (like a peak), विशेषण (qualifying ग्रहम्)
गृहम्the house
गृहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootgṛha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
द्वारिat the door
द्वारि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootdvāra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
स्थिताम्standing
स्थिताम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying सखीम्)
संददर्शsaw
संददर्श:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + दृश् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
कर्णप्रावरणाम्with ear-coverings/ear-ornaments
कर्णप्रावरणाम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootkarṇa-prāvaraṇa (प्रातिपदिक; कर्ण + प्रावरण)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying सखीम्)
सखीम्a female companion
सखीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsakhī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Sūta

Listener: (implied) Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages

Scene: At the towering doorway: the arriving Haiḍambi pauses; a female companion/door-attendant named Karṇaprāvaraṇā stands poised, adorned with ear-ornaments or ear-covering adornment, signaling rank and readiness to question entrants.

M
Meru
H
Haiḍambi
K
Karṇaprāvaraṇā

FAQs

Grand settings in Purāṇas introduce pivotal meetings—discernment is needed when approaching alluring but dangerous domains.

No tīrtha is praised; Meru is used as a mythic point of comparison for the mansion’s height.

None.