Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 25

अस्मिन्क्षेत्रे महालिंगं गौतमेश्वरसंज्ञितम् । स्थापयामास भगवानहल्यासरसस्तटे

asminkṣetre mahāliṃgaṃ gautameśvarasaṃjñitam | sthāpayāmāsa bhagavānahalyāsarasastaṭe

ในเขตศักดิ์สิทธิ์นี้ ภควานได้สถาปนามหาลิงคะนามว่า ‘โคตเมศวร’ ณ ริมสระของอหัลยา

अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
क्षेत्रेin the sacred field/region
क्षेत्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
महालिङ्गम्a great liṅga
महालिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः कर्मधारयः (महच्च तत् लिङ्गम्)
गौतमेश्वरसंज्ञितम्named ‘Gautameśvara’
गौतमेश्वरसंज्ञितम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootगौतम + ईश्वर + संज्ञित (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणं 'महालिङ्गम्'; कृदन्तः (संज्ञि + क्त) 'named'; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (गौतमेश्वर इति संज्ञा यस्य)
स्थापयामासinstalled
स्थापयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + णिच् (causative)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिजन्त (causative) = 'caused to be placed/installed'
भगवान्the venerable one (sage)
भगवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्ता
अहल्यासरसःof Ahalyā’s lake
अहल्यासरसः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअहल्या + सरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति (6th/षष्ठी), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (अहल्यायाः सरः)
तटेon the bank
तटे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; अधिकरण

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced)

Tirtha: Ahalyā-saras (with Gautameśvara on its bank)

Type: kund

Listener: Arjuna (Phālguna)

Scene: Gautama consecrates a towering Mahāliṅga named Gautameśvara on the shore of Ahalyā’s lake; priests/ṛṣis witness, offerings and lamps surround the liṅga, with the lake shimmering behind.

G
Gautameśvara
Ś
Śiva (liṅga)
A
Ahalyāsaras
G
Gautama Ṛṣi

FAQs

Holy places are sanctified further through liṅga-pratiṣṭhā, linking geography, devotion, and lasting dharma.

Ahalyāsaras (Ahalyā’s lake) and its bank, where the Gautameśvara liṅga is installed.

Sthāpana/pratiṣṭhā of a mahāliṅga—here named Gautameśvara—at the sacred lakeside.