Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 64

इत्युक्तो ब्राह्मणैः सर्वैः कमठो वाग्ग्मिनां वरः । प्रणिपत्य जयादित्यं महास्तोत्रमिदं जगौ

ityukto brāhmaṇaiḥ sarvaiḥ kamaṭho vāggmināṃ varaḥ | praṇipatya jayādityaṃ mahāstotramidaṃ jagau

เมื่อถูกพราหมณ์ทั้งปวงกล่าวดังนั้น กมฐะผู้เลิศในวาจาศิลป์จึงกราบนอบน้อมแด่พระอาทิตยะผู้มีชัย แล้วขับขานมหาสโตตรนี้

itithus
iti:
Kriya-vishesana (Discourse marker/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (उक्त्यन्त-निपात) — ‘इति’ (thus/quoting)
uktaḥhaving been addressed/told
uktaḥ:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootukta (कृदन्त; √vac)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — ‘उक्तः’ (having been told)
brāhmaṇaiḥby the brahmins
brāhmaṇaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbrāhmaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन — करण/कर्तृ-समूहः (by the brahmins)
sarvaiḥby all
sarvaiḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन — ‘सर्वैः’ (by all)
kamaṭhaḥKamaṭha
kamaṭhaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkamaṭha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
vāg-gmināmof the eloquent
vāg-gminām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootvāk (प्रातिपदिक) + gmin (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष): ‘वाग्ग्मिन्’ = वाचः गम्यते यस्य/वाक्-गामी (eloquent); पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन — ‘वाग्ग्मिनाम्’ (of the eloquent)
varaḥthe best
varaḥ:
Karta (Predicate nominative/कर्ता)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — ‘श्रेष्ठः’
praṇipatyahaving bowed
praṇipatya:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootpra-√nam (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (क्त्वा-अर्थे), ‘प्रणिपत्य’ (having bowed down)
jaya-ādityam(to) Jayāditya (the victorious Sun)
jaya-ādityam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootjaya (प्रातिपदिक) + āditya (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास: ‘जयादित्य’ = ‘जयः आदित्यः’/‘विजयी आदित्यः’ (victorious Āditya); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
mahā-stotrama great hymn
mahā-stotram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + stotra (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास: ‘महास्तोत्रम्’ (great hymn); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
idamthis
idam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन — ‘इदम्’ (this)
jagaurecited
jagau:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√gai (धातु)
Formलिट् (परिपूर्णभूत/Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन — ‘जगौ’ (he sang/recited)

Nārada (narration continues)

Type: kshetra

Scene: Kamaṭha, praised as the foremost of eloquent speakers, bows fully and begins a grand hymn to victorious Āditya, with brāhmaṇas witnessing and sanctioning the rite.

K
Kamaṭha
Ā
Āditya (Sūrya)

FAQs

Humility (praṇipāta) and sincere praise (stotra) are foundational acts that open the way to divine grace.

The immediate context is a sanctified place where Āditya is worshipped; the verse itself does not name the site.

Praṇipāta (prostration) followed by stotra-pāṭha (recitation of a hymn).