Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 15

तान्निवार्य ततः स्कंदः क्रुद्धः शक्तिमथाददे । पातालाय मुमोचाथ प्रोच्य दैत्यो निहन्यताम्

tānnivārya tataḥ skaṃdaḥ kruddhaḥ śaktimathādade | pātālāya mumocātha procya daityo nihanyatām

สกันทะทรงห้ามพวกเขาไว้ แล้วกริ้วนัก ทรงยกศักติ (หอกศักดิ์สิทธิ์) ขึ้น จากนั้นทรงขว้างลงสู่ปาตาละ ตรัสว่า “จงสังหารอสูรนั้นเสีย”

तान्them
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
निवार्यhaving restrained
निवार्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootvṛ (धातु) उपसर्ग: ni-
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund) from निवारयति (causative usage), अव्ययभाव; ‘having restrained/checked’
ततःthen
ततः:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb) ‘then/from there’
स्कन्दःSkanda
स्कन्दः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootskanda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootkrudh (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (to स्कन्दः)
शक्तिम्the spear (weapon)
शक्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भ (then/now)
आददेtook up
आददे:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootdā (धातु) उपसर्ग: ā-
Formलिट्-लकार (perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘took up’
पातालायtowards/for Pātāla
पातालाय:
Sampradana (Recipient/Goal/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootpātāla (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (dative/4th), एकवचन
मुमोचreleased, hurled
मुमोच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootmuc (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम (then)
प्रोच्यhaving said
प्रोच्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु) उपसर्ग: pra-
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having said/declared’
दैत्यःthe Daitya (demon)
दैत्यः:
Karma (Object of injunction/कर्म)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; वाक्ये कर्मणि-आज्ञायाः विषयः (topic of command)
निहन्यताम्let (him) be killed
निहन्यताम्:
Kriya (Injunctive predicate/क्रिया)
TypeVerb
Roothan (धातु) उपसर्ग: ni-
Formलोट्-लकार (imperative), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive injunction): ‘let him be slain’

Lomaharṣaṇa Sūta (deduced from Māheśvarakhaṇḍa narrative style)

Scene: Skanda halts the rushing nāga-lords with an authoritative gesture, then in anger lifts the gleaming spear and hurls it toward the earth, commanding the demon’s death in Pātāla.

S
Skanda
Ś
Śakti (spear weapon)
P
Pātāla
D
Daitya (demon)

FAQs

Divine power acts decisively to protect dharma; Skanda’s śakti symbolizes swift removal of adharma.

This verse sets up the origin-story that culminates in the Siddhakūpa/Siddheśvara tīrtha described later in the chapter.

No ritual is prescribed in this verse; it narrates the divine act leading to a future tīrtha.