Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 21

चंद्रसूर्यौ ग्रहास्तारा यच्चान्यद्देवपक्षतः । तच्च सर्वं निराकृत्य स्थापितो दैत्यपक्षकः

caṃdrasūryau grahāstārā yaccānyaddevapakṣataḥ | tacca sarvaṃ nirākṛtya sthāpito daityapakṣakaḥ

แม้พระจันทร์และพระอาทิตย์ ดาวเคราะห์และดวงดาว และสิ่งใดก็ตามที่อยู่ฝ่ายเทวะ เขาก็ปฏิเสธและขับไล่เสียทั้งหมด แล้วสถาปนาอำนาจของหมู่ไทตยะขึ้นแทน

caṃdra-sūryauthe moon and the sun
caṃdra-sūryau:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootcaṃdra (प्रातिपदिक) + sūrya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व
grahāḥplanets
grahāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootgraha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
tārāḥstars
tārāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottārā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
yatwhatever
yat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; यत्-प्रत्यय (relative)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
anyatother (thing)
anyat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
deva-pakṣataḥfrom the gods' side/party
deva-pakṣataḥ:
Apadana (Ablative source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootdeva (प्रातिपदिक) + pakṣa (प्रातिपदिक) + tas (तसिल्)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त; तत्पुरुषाधारित (देवपक्षात् = from the side/party of the gods)
tatthat
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; सर्वनाम
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
sarvamall (of it)
sarvam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
nirākṛtyahaving rejected/removed
nirākṛtya:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootnis+ā+√kṛ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive)
sthāpitaḥwas established/installed
sthāpitaḥ:
Kriya (Result state/क्रिया-फल)
TypeAdjective
Rootsthāpita (कृदन्त; √sthā (धातु) णिच् + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (causative PPP)
daitya-pakṣakaḥsupporter of the Daitya side
daitya-pakṣakaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक) + pakṣaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; तत्पुरुष (दैत्यपक्षस्य पक्षकः/समर्थकः)

Suras (the Devas), addressing Svayambhū (Brahmā)

Listener: Prabhu (the addressed lord)

Scene: The sky itself is reconfigured: sun and moon dimmed or pushed aside, stars scattered; a dark banner of the daitya-host rises, while Devas’ symbols fall, conveying a coup of the cosmos.

C
Candra
S
Sūrya
G
Grahāḥ
T
Tārāḥ
D
Daityas
D
Devas

FAQs

Adharma seeks to overturn even the celestial order; dharma’s stability depends on divine alignment and righteous guardianship.

No tīrtha is specified; the verse is cosmic and narrative rather than geographical.

None; it describes a usurpation of the devas’ cosmic domain.