Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 64

प्रत्युद्ययौ हरिं रौद्रः स्वबाहुबलमाश्रितः । रीक्ष्णधारेण शूलेन महिषो हरिमर्दयन्

pratyudyayau hariṃ raudraḥ svabāhubalamāśritaḥ | rīkṣṇadhāreṇa śūlena mahiṣo harimardayan

มหิษะผู้ดุเดือด อาศัยกำลังแขนของตน พุ่งเข้าหาพระหริ และฟาดแทงด้วยตรีศูลคมกริบเพื่อบดขยี้พระองค์

प्रतिtowards, against
प्रति:
Upasarga (Preverb/उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय/उपसर्ग)
Formउपसर्ग (preverb)
उद्ययौadvanced
उद्ययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउद्-√या (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्; ‘उद्ययौ’ = ‘went forth/advanced’
हरिम्Hari (Vishnu)
हरिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
रौद्रःfierce, wrathful
रौद्रः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरौद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘महिषः’)
स्वबाहुबलम्the strength of his own arms
स्वबाहुबलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व + बाहु + बल (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वस्य बाहोः बलम्)
आश्रितःhaving relied on
आश्रितः:
Karta (Agent qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ-√श्रि (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (qualifying subject)
तीक्ष्णधारेणwith sharp-edged
तीक्ष्णधारेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण + धारा (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; कर्मधारयः (तीक्ष्णा धारा यस्य), विशेषणम् (qualifying ‘शूलेन’)
शूलेनwith a spear/trident
शूलेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशूल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
महिषःMahisha
महिषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहिष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
हरिमर्दयन्striking/crushing Hari
हरिमर्दयन्:
Kriya (Participial action/क्रिया)
TypeVerb
Rootहरि + √मर्द् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्तः (Present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘हरिम्’ कर्म; क्रियासमानाधिकरण (concomitant action)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Scene: Mahiṣa lunges toward Hari with a razor-edged trident; Hari stands poised, aura steady; the trident’s edge gleams, dust swirls around their feet.

M
Mahiṣa
H
Hari (Viṣṇu)

FAQs

Raw strength without dharma becomes aggression; the Purāṇas contrast self-willed might with righteous protection.

No tīrtha is identified in this verse.

None.