Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 65

शिष्यानादिश्य धर्मात्मा गतश्च विपिनांतरम् । अथ सा गौतमं द्रष्टुमागता पर्णशालिकाम्

śiṣyānādiśya dharmātmā gataśca vipināṃtaram | atha sā gautamaṃ draṣṭumāgatā parṇaśālikām

ครั้นผู้มีธรรมได้สั่งสอนศิษย์แล้ว ก็เข้าไปสู่ป่าชั้นใน ต่อมานาง (เทวี) มายังกุฏิใบไม้แห่งอาศรมเพื่อเฝ้าดูและพบพระโคตมะ

शिष्यान्disciples
शिष्यान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
आदिश्यhaving instructed
आदिश्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootआ + दिश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund), 'having instructed/commanded'
धर्मात्माthe righteous-souled one
धर्मात्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्म + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (धर्मः आत्मा यस्य)
गतःwent
गतः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) → गत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त) प्रयुक्तः क्रियार्थे; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
विपिनान्तरम्into the forest-interior
विपिनान्तरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविपिन + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (विपिनस्य अन्तरम्)
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse/अनुक्रम)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय (then/thereupon)
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
गौतमम्Gautama
गौतमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगौतम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
द्रष्टुम्to see
द्रष्टुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootदृश् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), प्रयोजनार्थे
आगताcame
आगता:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु) → आगत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त) प्रयुक्तः क्रियार्थे; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पर्णशालिकाम्the leaf-hut
पर्णशालिकाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपर्ण + शालिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (पर्णैः कृता शालिका)

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced)

Tirtha: Aruṇācala

Type: kshetra

Scene: Gautama, after instructing disciples, walks into the deep forest; a divine woman (the Goddess) approaches the simple leaf-hut hermitage to see him.

G
Gautama
Ś
Śiṣyas (disciples)
P
Parṇaśālā (leaf-hut)

FAQs

Seeking the darśana of a saint is part of tīrtha-yātrā; dharma is embodied in simple āśrama life.

The Arunachala sacred region, including forest āśramas where great sages like Gautama reside.

No explicit rite is stated; the act is a saint-visit (ṛṣi-darśana) within a pilgrimage framework.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App