Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 5

अपरिच्छेद्यमाकारमंतरात्मनि योगिनः । तदेतत्तव देवेश ज्वलितं दर्पणो यथा

aparicchedyamākāramaṃtarātmani yoginaḥ | tadetattava deveśa jvalitaṃ darpaṇo yathā

ภายในอาตมันของโยคีทั้งหลาย มีรูปของพระองค์อันหาประมาณมิได้ เกินกว่าจะกำหนดขอบเขต; โอ้เทวราชา มันส่องประกายดุจกระจกอันเรืองรอง

aparicchedyamindefinable; not delimitable
aparicchedyam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roota- (नञ्) + paricchedya (कृदन्त, √chid धातु with pari-)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कृदन्त (यत्), नञ्-समासार्थ, विशेषण
ākāramform; appearance
ākāram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootākāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
antar-ātmaniin the inner Self
antar-ātmani:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootantar (प्रातिपदिक) + ātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; समास (कर्मधारय: अन्तरः आत्मा)
yoginaḥof the yogin
yoginaḥ:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyogin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
tatthat
tat:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
etatthis
etat:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootetat (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
tavayour
tava:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyusmad (युष्मद्-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन; सर्वनाम
deveśaO Lord of gods
deveśa:
Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + īśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; समास (तत्पुरुष: देवानाम् ईशः)
jvalitamshining; blazing
jvalitam:
Kriyā-viśeṣaṇa (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootjvalita (कृदन्त, √jval धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कृदन्त-भूतकृदन्त (क्त), विशेषण
darpaṇaḥa mirror
darpaṇaḥ:
Upamāna (Standard of comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootdarpaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
yathāas; like
yathā:
Upamā (Simile-marker/उपमा)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय (उपमा/तुलना-वाचक)

Brahmā

Tirtha: Aruṇācala-jyoti (inner realization aspect)

Type: peak

Scene: A yogin in padmāsana within a cave/mandapa near Arunachala; within his heart-space a boundless flame-form appears, while a polished mirror reflects a radiant, formless glow—suggesting self-luminous awareness.

Ś
Śiva
Y
Yogins

FAQs

Śiva is realized as the boundless reality within; yogic inwardness reveals what cannot be grasped by mere outward measures.

The Aruṇācalamāhātmya setting implies Arunachala as a place conducive to such inner realization of Śiva.

No external ritual is prescribed; the verse emphasizes yogic interior contemplation.