Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 9

कस्मै देया वरा कन्या सुरम्येयं सुलक्षणा । अस्या अनुगुणो लभ्यः क्व मया वर उत्तमः

kasmai deyā varā kanyā suramyeyaṃ sulakṣaṇā | asyā anuguṇo labhyaḥ kva mayā vara uttamaḥ

“ธิดาผู้ประเสริฐนี้ งดงามน่ารื่นรมย์และมีลักษณะมงคล ควรมอบให้ผู้ใด? เราจักหาเจ้าบ่าวผู้เลิศและเหมาะสมกับนางได้ที่ไหนเล่า?”

कस्मैto whom?
कस्मै:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
देयाshould be given
देया:
Kriya (Obligation/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formयत्/तव्यत्-अर्थे कृदन्त (gerundive/obligatory participle, -य); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘देया’ = दातव्या
वराexcellent, choice
वरा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (कन्या)
कन्याthe girl
कन्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सु-रम्याvery lovely
सु-रम्या:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु (अव्यय-पूर्वपद) + रम्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः; विशेषणम् (इयम्/कन्या)
इयम्this (girl)
इयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सु-लक्षणाauspicious-featured
सु-लक्षणा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु (अव्यय-पूर्वपद) + लक्षण (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः; विशेषणम् (कन्या/इयम्)
अस्याःof her
अस्याः:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
अनुगुणःsuitable, compatible
अनुगुणः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनुगुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (वरः)
लभ्यःis to be found / obtainable
लभ्यः:
Kriya (Possibility/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formयत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive/passive potential); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘प्राप्यः/लभ्यते’ अर्थे
क्वwhere?
क्व:
Sambandha (Interrogative/प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नार्थक-देशवाचक (interrogative adverb: ‘where?’)
मयाby me / for me
मया:
Karana (Instrument/कर्ता-सम्बद्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम; त्रिलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
वरःa groom
वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उत्तमःexcellent, best
उत्तमः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (वरः)

Skanda (narrating the father’s thoughts; deduced Kāśīkhaṇḍa frame: Skanda to Agastya)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: The father speaks to himself (or confidant) in anxious deliberation: whom to give this auspicious, charming daughter to; the daughter stands modestly nearby; the home feels both prosperous and tense.

FAQs

Marriage is treated as a dharmic responsibility requiring discernment (anuguṇatā) rather than mere desire or social pressure.

No specific tīrtha is mentioned in this verse; it is part of the Kāśī-centered narrative arc.

None directly; it raises the ethical question of selecting a worthy match.