Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 89

कार्तिके वर्जयेत्तैलं कार्तिके वर्जये न्मधु । कार्तिके वर्जयेत्कांस्यं कार्तिके चापिसंधितम्

kārtike varjayettailaṃ kārtike varjaye nmadhu | kārtike varjayetkāṃsyaṃ kārtike cāpisaṃdhitam

ในเดือนการ์ตติกะพึงงดน้ำมัน; ในเดือนการ์ตติกะพึงงดน้ำผึ้งด้วย ในเดือนการ์ตติกะพึงงดภาชนะโลหะกังสยะ (โลหะระฆัง) และในเดือนการ์ตติกะพึงงดอาหารที่ผสมปนกันหรือประกอบรวม (สันธิตะ)

कार्तिकेin (the month of) Kārtika
कार्तिके:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootकार्तिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; कालवाचक-प्रयोगः (in the month of Kārtika)
वर्जयेत्should avoid
वर्जयेत्:
क्रिया (Verb/Action)
TypeVerb
Rootवर्ज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्
तैलम्oil
तैलम्:
कर्म (Karman/Object)
TypeNoun
Rootतैल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्
कार्तिकेin Kārtika
कार्तिके:
अधिकरण
TypeNoun
Rootकार्तिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; कालवाचकः
वर्जयेत्should avoid
वर्जयेत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootवर्ज् (धातु)
Formविधिलिङ्, परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्
मधुhoney
मधु:
कर्म
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
कार्तिकेin Kārtika
कार्तिके:
अधिकरण
TypeNoun
Rootकार्तिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
वर्जयेत्should avoid
वर्जयेत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootवर्ज् (धातु)
Formविधिलिङ्, परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्
कांस्यम्bronze (vessel/metal)
कांस्यम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकांस्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
कार्तिकेin Kārtika
कार्तिके:
अधिकरण
TypeNoun
Rootकार्तिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम् (conjunction)
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपातः (particle; also/too)
संधितम्fermented/kept (prepared)
संधितम्:
कर्म (Object-qualifier)
TypeAdjective
Rootसंधित (कृदन्त-प्रातिपदिक; सम्+धा धातोः क्त-प्रत्ययान्त)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त-विशेषणम् (past passive participle)

Skanda

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: A Kārttika-vratin in Kāśī, seated near a ghat with simple leaf-plate fare, refusing rich foods; temple spires and lamps in the background, suggesting disciplined abstinence.

K
Kārttika
T
Taila
M
Madhu
K
Kāṃsya

FAQs

Kārttika emphasizes austerity and purity; renunciation of certain comforts is treated as an offering to dharma.

No single tirtha is named; the verse is part of Kāśī Khaṇḍa’s Kārttika-vrata guidance.

Avoid oil, honey, bell-metal usage, and mixed/compounded preparations during Kārttika.