Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 92

प्रातःप्रातस्तु यत्स्नानं संजाते चारुणोदये । प्राजापत्यसमं प्राहुस्तन्महाघविघातकृत्

prātaḥprātastu yatsnānaṃ saṃjāte cāruṇodaye | prājāpatyasamaṃ prāhustanmahāghavighātakṛt

ส่วนการอาบน้ำที่ทำทุกเช้า ณ เวลาอรุโณทัยอันงดงาม เมื่อสุริยะเพิ่งอุบัติขึ้นนั้น กล่าวกันว่าเสมอด้วยพิธีชำระบาปปราชาปัตยะ; ย่อมทำลายบาปใหญ่ได้

प्रातःप्रातःevery morning
प्रातःप्रातः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootप्रातः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्त (reduplication) ‘every morning/early morning’
तुindeed/but
तु:
Nipata (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधसूचक (particle)
यत्which
यत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धबोधक सर्वनाम; विशेषणम् (स्नानम्)
स्नानम्bath
स्नानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
संजातेwhen arisen/when occurred
संजाते:
Adhikarana (Locative absolute)
TypeAdjective
Rootसम् + जन् (धातु) → संजात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सति-सप्तमी (locative absolute)
चारुणोदयेat the beautiful sunrise
चारुणोदये:
Adhikarana (Locative absolute)
TypeNoun
Rootचारु + उदय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; संजाते इत्यनेन सह सति-सप्तमी; समासः—कर्मधारयः (चारु उदयः)
प्राजापत्यसमम्equal to the prājāpatya (rite)
प्राजापत्यसमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootप्राजापत्य + सम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपमान/तुल्यत्वबोधक विशेषणम् (स्नानम्); समासः—तत्पुरुषः (प्राजापत्य + सम)
प्राहुःthey say/declare
प्राहुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + अह् (धातु)
Formलिट् (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; निर्देशक (referring to the said bath)
महाघविघातकृत्destroyer of great sins
महाघविघातकृत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहा + अघ + विघात + कृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेयविशेषणम् (तत्/स्नानम्); समासः—तत्पुरुषः (महान् अघः यस्य विघातः तं करोति)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Aruṇodaya-snānā at Kāśī tīrtha (Gaṅgā implied)

Type: ghat

Scene: Aruṇodaya on the Gaṅgā: the sky blushes; pilgrims enter the water with folded hands; a subtle divine radiance suggests prāyaścitta power; the sun just emerging.

P
Prājāpatya

FAQs

Timely, disciplined purity at dawn carries expiatory power and supports a life aligned with dharma.

No particular tīrtha is named; within Kāśīkhaṇḍa, dawn bathing is implicitly harmonized with Kāśī’s sacred waters.

Take a bath at dawn (around sunrise); it is said to equal the Prājāpatya rite and destroy major sins.